Zbiornik Racibórz gotowy, aby chronić mieszkańców

Zobacz galerię (1)

Suchy zbiornik przeciwpowodziowy Racibórz Dolny osiągnął już funkcjonalność – podały Wody Polskie. Oznacza to, że obiekt jest gotowy, aby chronić przed ryzykiem powodzi blisko 2,5 mln mieszkańców nadodrzańskich województw: śląskiego, opolskiego i dolnośląskiego.

Jak wynika z informacji umieszczonej na stronach inwestora przedsięwzięcia: Wód Polskich Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gliwicach (RZGW), powstający kosztem ok 2 mld zł zbiornik Racibórz Dolny osiągnął swoją funkcjonalność z końcem stycznia br.

RZGW podał, że zgodnie z oczekiwaniami kontraktu wykonawca tej najważniejszej i największej w kraju inwestycji przeciwpowodziowej (konsorcjum Budimeksu i Ferrovial Agroman) zakończył w tym czasie realizację kluczowych prac na poszczególnych frontach robót.

Jak wymienił inwestor, zrealizowano budowlę przelewowo-spustową (z przeprowadzeniem prób technologicznych) oraz upust do Odry Miejskiej; wykonano też konieczny dla osiągnięcia funkcjonalności zakres prac na zaporach zbiornika: czołowej, lewobrzeżnej i prawobrzeżnej, które przygotowano do piętrzenia wody (m.in. powstało uszczelnienie ich korpusów zapór, tworzące ekran, dla którego ułożono częściową warstwę ochronną).

"Zakres wykonanych prac wskazuje jednoznacznie, iż zbiornik współpracujący z pobliskim polderem Buków, może piętrzyć wodę, w konsekwencji czego jest gotowy do przyjęcia i +ścięcia+ fali powodziowej o wielkości chociażby pamiętnej powodzi z 1997 r." – napisano na stronach gliwickiego RZGW.

Zasygnalizowano też, że kontraktowy termin zakończenia inwestycji przypada na 29 maja br. Do tego czasu porządkowany będzie obszar w czaszy zbiornika, kontynuowane będą prace związane z budową dróg serwisowych oraz roboty wykończeniowe na zaporach.

W październiku ub. roku inwestor informował, że budowa suchego zbiornika osiągnęła wówczas 85 proc. zaawansowania rzeczowego. O przekroczeniu 50 proc. zaawansowania inwestycji RZGW i resort gospodarki morskiej i żeglugi śródlądowej informowały w październiku 2018 r.

Gliwicki RZGW w październiku 2016 r. odstąpił od kontraktu z prowadzącym prace od 2013 r. pierwotnym wykonawcą, firmą Dragados. Następnie otrzymał zgodę współfinansującego inwestycję Banku Światowego na realizację niewykonanej części projektów wykonawczych oraz robót zabezpieczających i niwelujących stratę sezonu budowlanego z dotychczasowymi podwykonawcami – w okresie do czasu wyłonienia nowego generalnego wykonawcy.

Przetarg na wykonanie brakujących prac ruszył w kwietniu 2017 r., a z końcem listopada 2017 r. RZGW podpisał umowę z konsorcjum Budimeksu i firmy Ferrovial Agroman. Wartość kontraktu wynosi 734,85 mln zł netto. Budimex ma 95-proc. udział w konsorcjum, a Ferrovial Agroman – 5 proc. Określony przy podpisaniu umowy termin zakończenia prac to 18 stycznia 2020 r.

Struktura finansowania budowy zbiornika (koszt robót budowlanych na poziomie 1,56 mld zł), to kwoty: 532,5 mln zł z budżetu państwa, 41,6 mln zł z NFOŚiGW oraz WFOŚiGW, 109,6 mln zł z Banku Światowego, 457,4 mln zł z BRRE oraz 417 mln zł z Funduszu Spójności.

Na razie zbiornik Racibórz Dolny ma być polderem o powierzchni 26,3 km kw., czyli suchym zbiornikiem wypełnianym wodą tylko przy powodzi. Jego maksymalna pojemność wyniesie 185 mln m sześc. wody – będzie to największy taki zbiornik w kraju. Jego zapora czołowa ma 4 km długości (znajduje się tam budowla przelewowo-spustowa), zapora lewobrzeżna – 9,6 km, a prawobrzeżna – 8,8 km. Ziemne zapory mają do ok. 10 m wysokości. Zbiornik zacznie działać przy wartości przepływu wody w Odrze powyżej 1210 m sześc. na sekundę.

Zbiornik Racibórz Dolny zaprojektowano jako element systemu przeciwpowodziowego Odry. Oznacza to, że bez tego zbiornika inne inwestycje przeciwpowodziowe na tej rzece w razie powodzi nie zadziałają właściwie.

Intencją MGMiŻŚ oraz Wód Polskich jest, aby zbiornik Racibórz w przyszłości pełnił funkcję retencyjną, rekreacyjną, gospodarczą, energetyczną oraz żeglugową – co wpisuje się w rządową strategię rozwoju śródlądowych dróg wodnych.

Wody Polskie w ub. roku sygnalizowały przygotowania do przetargu na koncepcję dostosowania zbiornika – po okresie trwałości projektu unijnego – do pełnej funkcjonalności zbiornika wielofunkcyjnego oraz śródlądowej drogi wodnej o znaczeniu międzynarodowym.

• Rolnictwo bez tajemnic. Zamów prenumeratę miesięcznika "Przedsiębiorca Rolny" już dziś