Wzrost kosztów produkcji mleka. Czy droższe zboże się opłaca?

wzrost kosztów produkcji mleka, koszty produkcji mleka, ceny pasz, ceny zbóż, śruta sojowa, śruta rzepakowa, opłacalność produkcji mleka — **Wzrost kosztów produkcji mleka związany z droższymi paszami może ograniczać opłacalność gospodarstw. Fot. Tytus Żmijewski**

Wzrost kosztów produkcji mleka coraz mocniej obciąża budżety gospodarstw. Drożeją bowiem pasze treściwe, w tym śruta sojowa, śruta rzepakowa i zboża. W efekcie hodowcy mogą ponosić dodatkowe koszty rzędu 8–15 gr na litr mleka. Dlatego wyższe ceny zbóż nie zawsze oznaczają dla producentów mleka większe zyski.

Martin Ziaja, przewodniczący Rady Ekonomicznej ds. Produkcji i Rynku Mleka przy PFHB i PM zwraca uwagę na zależność między cenami surowców a opłacalnością produkcji. Co więcej, pokazuje ją na przykładzie dużego gospodarstwa, które sprzedaje nadwyżki ziarna, ale jednocześnie wykorzystuje zboża do żywienia krów.

Wzrost kosztów produkcji mleka przez droższe pasze

Ceny podstawowych surowców paszowych mocno wzrosły. Śruta sojowa podrożała o 700 zł/t, śruta rzepakowa o 400 zł/t, natomiast zboża o 250 zł/t. W związku z tym koszt produkcji mleka zwiększa się, choć skala zmian zależy od struktury żywienia i specyfiki gospodarstwa.

Według Martina Ziai same podwyżki cen pasz treściwych zwiększają koszt produkcji o 8–15 gr na litr mleka. To istotna zmiana, ponieważ nawet niewielki wzrost kosztu jednostkowego przekłada się na dziesiątki tysięcy złotych rocznie. Dlatego hodowcy powinni analizować nie tylko ceny sprzedaży mleka, lecz także wydatki na pasze i przychody z produkcji roślinnej.

Martin Ziaja, przewodniczący Rady Ekonomicznej ds. Produkcji i Rynku Mleka
„Wzrost kosztów produkcji mleka tylko ze względu na wyższe ceny pasz treściwych wynosi, w zależności od gospodarstwa, od 8 do 15 gr na litr”.

Czy wyższe ceny zbóż są korzystne dla producentów mleka?

Wyższe ceny ziarna mogą poprawić przychody gospodarstw sprzedających nadwyżki. Jednak producenci mleka często zużywają znaczną część zbiorów we własnej produkcji. W efekcie droższe zboże zwiększa zarówno przychody ze sprzedaży nadwyżek, jak i koszty żywienia krów.

Przykład dużego gospodarstwa dobrze pokazuje tę zależność. Przy rocznej produkcji na poziomie 2 mln litrów mleka i sprzedaży 300 ton nadwyżki zboża wzrost ceny ziarna o 200 zł/t przynosi dodatkowe 60 tys. zł przychodu.

Jednocześnie droższe zboże zwiększa koszt produkcji mleka o około 3–6 gr na litr. Przy rocznej produkcji 2 mln litrów oznacza to dodatkowe wydatki w wysokości 60–120 tys. zł. Zatem korzyść ze sprzedaży nadwyżek może nie pokryć wzrostu kosztów żywienia.

Martin Ziaja, przewodniczący Rady Ekonomicznej ds. Produkcji i Rynku Mleka
„Na podstawie powyższego przykładu można zauważyć, że wzrost cen zbóż niekoniecznie jest w interesie rolników produkujących mleko”.

Wzrost kosztów produkcji mleka wymaga analizy całego gospodarstwa

Przy ocenie opłacalności nie wystarczy sprawdzić, czy wzrosła cena sprzedawanego zboża. Trzeba również uwzględnić ilość pasz zużywanych przez stado, wielkość nadwyżek oraz wydajność krów. Ponadto znaczenie mają ceny mleka i pozostałe koszty produkcji.

Dlatego wzrost kosztów produkcji mleka warto analizować w przeliczeniu na litr surowca, a także w skali całego gospodarstwa. Dopiero takie zestawienie pokazuje, czy wyższe ceny zbóż rzeczywiście poprawiają wynik ekonomiczny, czy też jedynie zwiększają przychody, jednocześnie mocniej obciążając produkcję zwierzęcą.

Podsumowując, wzrost kosztów produkcji mleka może przewyższyć korzyści z droższej sprzedaży zbóż. Dlatego hodowcy powinni oceniać ceny surowców paszowych i ziarna łącznie, uwzględniając bilans całego gospodarstwa.

Przeczytaj również: Perspektywy rynku mleka w UK. Przewidywany spadek produkcji i dalsza presja kosztów