ARiMR. Kontrola na miejscu – jak się przygotować?

Fot. Tytus Żmijewski
To po prostu sprawdzenie, czy to, co zadeklarowałeś we wniosku o wsparcie, zgadza się z rzeczywistością – podkreśla Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w kontekście procedury, jaką jest kontrola na miejscu. I podpowiada, jak się do niej przygotować.
W swojej serii pt. „Spokojnie – to tylko kontrola” publikowanej cyklicznie w mediach społecznościowych ARiMR wyjaśnia podstawy, m.in.: po co jest ta kontrola i jakie ma prawa oraz obowiązki kontrolowany. Ponadto przekonuje, iż nie musi ona oznaczać nerwowej atmosfery.
„Dobre przygotowanie to najprostszy sposób, żeby kontrola przebiegła spokojnie i bez stresu” – wskazuje Agencja.
Kontrola na miejscu ARiMR – co warto wiedzieć?
Kontrola na miejscu to wizyta inspektorów ARiMR (lub osób z zewnątrz działających na jej zlecenie) w gospodarstwie lub tam, gdzie została zrealizowana inwestycja. Ich zadaniem jest zweryfikowanie deklaracji z wniosku o pomoc z rzeczywistością. Chodzi m.in. o to, czy rolnik wywiązuje się ze zobowiązań. Czyli np. z zakupu sprzętu, stanu stada zwierząt, prowadzenia upraw i kompletności dokumentów.
„Taka kontrola jest elementem procesu przyznawania i wypłaty wsparcia” – zaznacza Agencja.
Przy tym zwraca uwagę, że do kontroli typuje się tylko część gospodarstw – losowo lub na podstawie analizy ryzyka. Gdy na dane gospodarstwo pada wybór, nie oznacza to, że prowadzący je jest już o coś podejrzewany.
Taki rolnik ma prawo wiedzieć, jaki będzie cel i zakres kontroli. Zatem od razu może dopytać, co dokładnie chcą „prześwietlić” inspektorzy. Co więcej, gdy przybędą, muszą się przedstawić. I można poprosić ich o okazanie stosownego upoważnienia.
A jakie są obowiązki kontrolowanego gospodarza?
- musi umożliwić kontrolerom wejście na teren gospodarstwa lub do konkretnych miejsc inwestycji;
- musi pokazać dokumenty, o które wystąpią kontrolerzy (np. faktury, umowy, plany, pozwolenia);
- musi udzielać prawdziwych – ustnych i pisemnych – informacji związanych z przedmiotem kontroli.
Co przygotować przed wizytą kontrolerów?
Według podpowiedzi ARiMR, należy zgromadzić najważniejsze dokumentu, które mogą być sprawdzane podczas kontroli na miejscu. Chodzi o:
- umowę z Agencją lub decyzję o przyznaniu pomocy;
- wniosek i ewentualne korekty;
- faktury, rachunki, potwierdzenia przelewów;
- dokumenty potwierdzające prawo do ziemi (np. akt własności, umowę dzierżawy);
- ewidencje, rejestry, plany itd.
Ponadto należy sprawdzić, czy sprzęt kupiony z dofinansowania stoi tam, gdzie powinien być i jest w użyciu. Dodatkowo warto upewnić się, że pola, działki czy budynki zgłaszane we wniosku da się łatwo zidentyfikować. Mowa tu o odpowiednich tabliczkach czy opisach.
„Nie musisz mieć idealnego porządku. Najważniejsze jest, żeby wszystko zgadzało się z dokumentami. A nie to, czy traktor jest umyty” – dodaje ARiMR.
Kontrola na miejscu ARiMR – kto powinien być obecny?
Jak informuje, obecność beneficjenta pomocy lub osoby upoważnionej jest bardzo ważna. Dlatego że czasem kontrola się właściwie nie odbędzie bez kogoś, kto pokaże dokumenty, inwestycje czy choćby otworzy bramę.
Natomiast jeśli rolnik nie może być na miejscu podczas takiej kontroli ARiMR (np. z powodu pobytu w szpitalu, ważnego wyjazdu czy pracy), powinien w miarę możliwości bezzwłocznie skontaktować się z placówką Agencji i wyjaśnić sytuacje. Ponadto może pisemnie upoważnić inną osobę do reprezentowania go (np. członka rodziny, zaufanego pracownika).
Jednocześnie ARiMR ostrzega, że nieobecność może zostać uznana za świadome uniemożliwianie przeprowadzenia kontroli. Zaś konsekwencją tego mogą być m.in. kary finansowe.
Podsumowując, do kontroli na miejscu w wykonaniu ARiMR warto się dobrze przygotować. Bowiem nieprawidłowości mogą skutkować:
- zmniejszeniem lub nieprzyznaniem płatności w danym roku;
- wieloletnimi sankcjami;
- całkowitym wykluczeniem z ubiegania się o pomoc.
Nieprzyznaniem pomocy, odmową wypłaty płatności lub zwrotem otrzymanej pomocy grozi także uniemożliwienie przeprowadzenia czynności kontrolnych.
Przeczytaj również: Fundusz Ochrony Rolnictwa po zmianach. Będzie dodatkowy nabór.
Źródło: ARiMR