Jak zapobiegać problemom okresu okołoporodowego?

Immunosupresja i hipokalcemia w okresie okołoporodowym u krów mlecznych oraz sposoby ich zapobiegania. To główne tematy konferencji pt. "Krowa mleczna w pytaniach".

 

Doradcy żywieniowi, lekarze weterynarii, hodowcy oraz zootechnicy spotkali się 12-13 marca w Krakowie na konferencji poświęconej chorobom okresu okołoporodowego krów mlecznych. 

 

Głównym organizatorem spotkania był prof. dr hab. Zygmunt Maciej Kowalski z Uniwersytetu Rolniczego im. Hugona Kołłątaja w Krakowie. 

 

– Układ odpornościowy krów jest bardziej tolerancyjny w ciąży, co zwiększa szansę na przeżycie płodu. Wraz z jego rozwojem można zauważyć poprawę funkcjonowania tego układu, co przekłada się na lepszą odpowiedź immunologiczną organizmu – tłumaczył Barry Bradford z Michigan State University z USA.

 

Zdaniem eksperta zaburzenia metaboliczne krów w okresie okołoporodowym sprzyjają powstawaniu infekcji. Mechanizm ten działa w dwie strony, ponieważ infekcje obniżają apetyt i mogą prowadzić do powstawania zaburzeń metabolicznych. Barry Bradford podkreślił, że w organizmie niezbędna jest równowaga, która zapobiega zarówno nadmiernemu stanowi zapalnemu, jak i zbyt dużej tolerancji, mogącej prowadzić do infekcji.

 

Lance Baumgard, Iowa State University z USA uważa, że krowy w okresie przejściowym są narażone na wiele czynników stresowych związanych m.in. ze zmianą żywienia czy kojców, co może aktywować układ odpornościowy. Dlatego jego zdaniem w okresie okołoporodowym należy zwrócić szczególną uwagę na właściwe zarządzanie, co w wielu przypadkach może ochronić zwierzęta przed infekcją. 

 

O tym jak określać reakcję układu odpornościowego krów w okresie okołoporodowym opowiedział Erminio Trevisi, Catholic University of the Sacred Heart z Włoch. Z kolei Robert Van Saun, Penn State University z USA przedstawił temat dotyczący wspierania systemu odpornościowego krów przez dawkę pokarmową. 

 

Ekspert zwrócił uwagę, że laktacja generuje wysokie zapotrzebowanie na składniki odżywcze, co odbywa się kosztem rezerw organizmu, a to hamuje wznowienie aktywności rozrodczej. Jego zdaniem utrzymanie sprawnego układu odpornościowego wiąże się z dużymi wymaganiami żywieniowymi i powoduje wzrost zapotrzebowania na glukozę i aminokwasy.  

 

O wpływie mykotoksyn na krowy mleczne opowiedział Antonio Gallo, Catholic University of the Sacred Heart z Włoch. Związki te ograniczają pobranie paszy, zmniejszają wydajność zwierząt i obniżają ich płodność. Jednocześnie zaburzają wchłanianie i metabolizm składników odżywczych, zakłócają działanie układu hormonalnego oraz osłabiają układ odpornościowy. 

 

Przeżuwacze są jednak mniej narażone na szkodliwe działanie mykotoksyn niż zwierzęta monogastryczne, ponieważ u bydła żwacz pełni rolę aktywnej obrony przed tymi szkodliwymi metabolitami grzybów.

 

W drugim dniu spotkania Laura Hernandez, University of Wisconsin–Madison z USA omówiła różne metody manipulacji poziomem wapnia u krów. Zdaniem ekspertki kluczowe jest odpowiednie zarządzanie żywieniem krów w okresie przedporodowym, aby zapewnić odpowiedni poziom wapnia po porodzie. Pomaga w tym dieta o ujemnym bilansie DCAD, która zapobiega powstawaniu klinicznego porażenia poporodowego oraz subklinicznej hipokalcemii oraz dodatki zawierające zeolity oraz prekursory serotoniny. 

 

Jessica McArt, Cornell University z USA zwróciła uwagę, że zapotrzebowanie na wapń bardzo zmienia się w okresie okołoporodowym. Przed wycieleniem wynosi zaledwie 21 g, podczas wycielenia wzrasta do 44 g, a w pierwszym tygodniu laktacji do 77 g. Ekspertka podkreśliła, że krowy różnią się miedzy sobą pod względem dynamiki zmian poziomu wapnia we wczesnej laktacji i może występować u nich normokalcemia, a także przejściowa, przewlekła lub opóźniona forma tej choroby. 

 

Pedro Melendez, City University of Hong Kong – Chiny zwrócił uwagę, że parametr dawki DCAD przed porodem powinien mieścić się w zakresie od -100 do -200 mEq/kg SM. Aby sprawdzić efekty takiego żywienia należy badać pH moczu krów raz w tygodniu w okresie od 5 do 10 dni przed porodem, a parametr ten powinien mieścić się w zakresie od 6,0 do 6,8. 

 

Na zakończenie prof. dr hab. Zygmunt Maciej Kowalski, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, opowiedział jaki jest DCAD przedporodowych dawek pokarmowych w Polsce oraz zaproponował możliwość określenia tego parametru w laboratorium UR w Krakowie.