Wirus ASF w Finlandii. Choroba poza dotychczasową strefą

Afrykański pomór świń (ASF) w Finlandii nie ograniczył się do rejonu, w którym pod koniec lipca wykryto pierwsze zakażenia. Przełomowym przypadkiem okazał się padły dzik znaleziony w gminie Pyhtää, około 40 km na zachód od wcześniejszej granicy strefy zakażenia.

Finlandia potwierdziła pierwsze w swojej historii ognisko afrykańskiego pomoru świń 30 lipca 2026 r. Wirusa wykryto u padłych dzików w gminie Virolahti, w południowo-wschodniej części kraju. W efekcie fińskie służby utworzyły strefę zakażenia oraz obszar objęty bardziej rygorystycznymi ograniczeniami.

Od tego momentu rozpoczęto intensywne poszukiwania padłych dzików, pobieranie próbek, a także kontrolę gospodarstw utrzymujących świnie. Kolejne wyniki szybko potwierdziły, że wirus występuje u większej liczby dzików w regionie Virolahti.

ASF pojawił się 40 km poza wcześniejszą strefą

Szczególne znaczenie miało ognisko wykryte 28 sierpnia w miejscowości Hirvikoski w gminie Pyhtää, ponieważ szczątki dorosłego dzika, jak podaje ruokavirasto.fi, znaleziono na polu, około 40 km na zachód od wcześniejszej granicy strefy zakażenia.

Tak duża odległość od poprzednich ognisk wymagała reakcji służb weterynaryjnych. Jeszcze 28 sierpnia Fiński Urząd ds. Żywności zmienił granice strefy zakażenia. W efekcie nowy obszar objął m.in. całe gminy Kotka, Hamina i Pyhtää oraz części Loviisa, Lapinjärvi i Kouvola.

Genom wirusa niemal identyczny

Kolejnych informacji dostarczyło sekwencjonowanie całego genomu wirusa pobranego od dzika z Pyhtää. Analizę zakończono 9 września.

Fiński Urząd ds. Żywności poinformował, że genom był niemal identyczny z materiałem pobranym podczas pierwszego ogniska ASF w Virolahti z 30 lipca. Zdaniem fińskich służb taki wynik wspiera hipotezę, że stwierdzona w kraju choroba może pochodzić ze wspólnego źródła zakażenia.

Nie oznacza to jednak, że na podstawie samego podobieństwa genetycznego można ustalić dokładną drogę, którą wirus dostał się do Finlandii.

Wcześniejsze analizy wykazały, że obecny tam wirus należy do genotypu II, należącego do grupy genetycznej 3. Jednocześnie fińskie służby podkreślały, że sama analiza genetyczna nie pozwala określić sposobu wprowadzenia ASF do kraju.

Strefa zakażenia została powiększona

Po wykryciu ASF w dniu 1 września zmieniono zasady obowiązujące w rozszerzonej strefie. Natomiast 10 września utworzono dodatkową strefę ograniczeń pełniącą funkcję bufora pomiędzy terenem zakażonym a pozostałą częścią kraju.

Strefa buforowa obejmuje obszary gmin Lappeenranta, Luumäki, Kouvola, Loviisa i Lapinjärvi. Według fińskich służb teren ten jest uznawany za wolny od ASF, ale ma stanowić dodatkową barierę utrudniającą dalsze rozprzestrzenianie się choroby.

Wprowadzone ograniczenia dotyczą przede wszystkim dzików i działań mogących sprzyjać przemieszczaniu zwierząt lub mechanicznemu przenoszeniu wirusa. W strefie zakażenia regulowane są również kwestie związane z przemieszczaniem świń oraz korzystaniem z maszyn rolniczych i leśnych.

Liczba zakażonych dzików wzrosła

Sytuacja epidemiologiczna nadal się rozwija, ponieważ pod koniec sierpnia potwierdzono już ponad 30 ognisk choroby. Aktualny wykaz Fińskiego Urzędu ds. Żywności obejmuje już 37 zarejestrowanych ognisk dotyczących łącznie 38 dzików. Natomiast najnowsze zakażenie w zestawieniu potwierdzono 15 września w gminie Miehikkälä.

Monitoring trwa, a liczba potwierdzonych ognisk może się zmieniać wraz z kolejnymi badaniami znalezionych dzików.

ASF stwarza poważne zagrożenie

ASF jest ciężką chorobą wirusową świń i dzików. Nie stanowi zagrożenia dla ludzi, ale jego pojawienie się ma poważne konsekwencje dla produkcji trzody chlewnej, przemieszczania zwierząt i handlu wieprzowiną.

W Finlandii już po pierwszych wykrytych ogniskach wprowadzono ograniczenia w przemieszczaniu świń, rozpoczęto kontrole gospodarstw oraz intensywne poszukiwania padłych dzików.

Wirus ASF w Finlandii po raz kolejny pokazuje, jak ważne dla producentów trzody są skuteczna bioasekuracja, a także stałe monitorowanie populacji dzików.

Przeczytaj również: Ogniska ASF u świń: 10. w gospodarstwie z 550 zwierzętami