Żywienie krów zasuszonych. Jak przygotować stado do kolejnej laktacji?

Okres zasuszenia ma istotne znaczenie dla przygotowania krowy do wycielenia i rozpoczęcia kolejnej laktacji. Błędy żywieniowe popełnione w tym czasie mogą zwiększać ryzyko hipokalcemii, ketozy, zatrzymania łożyska czy problemów z rozrodem. Dlatego coraz większą rolę odgrywają odpowiednio dobrane dodatki mineralno-witaminowe.

Krowy zasuszone wciąż bywają traktowane gorzej niż zwierzęta będące w szczycie laktacji. To jednak właśnie w ostatnich tygodniach przed porodem organizm krowy przygotowuje się do bardzo dużych zmian metabolicznych.

W krótkim czasie zmieniają się zapotrzebowanie na składniki mineralne, pobranie paszy oraz gospodarka energetyczna. Po wycieleniu gwałtownie wzrasta produkcja mleka, a wraz z nią potrzeby pokarmowe.

Jeżeli krowa nie zostanie odpowiednio przygotowana, ryzyko problemów zdrowotnych w pierwszych tygodniach laktacji wyraźnie rośnie.

Zasuszenie wpływa na kolejną laktację

Prawidłowe żywienie krów zasuszonych powinno przygotować zwierzę do porodu, ograniczyć ryzyko zaburzeń metabolicznych i umożliwić możliwie łagodne przejście do laktacji.

Jednym z najważniejszych zagrożeń jest zaburzenie gospodarki wapniowej. W momencie rozpoczęcia produkcji siary i mleka zapotrzebowanie na wapń gwałtownie wzrasta. Organizm musi więc szybko uruchomić jego rezerwy oraz zwiększyć wchłanianie z przewodu pokarmowego.

Jeżeli mechanizmy te nie działają wystarczająco sprawnie, może rozwinąć się hipokalcemia. Jej kliniczną postacią jest gorączka mleczna, ale problemem może być również hipokalcemia podkliniczna, która nie daje tak wyraźnych objawów.

Zaburzenia gospodarki wapniowej mogą sprzyjać także innym problemom okresu okołoporodowego, m.in. zatrzymaniu łożyska czy pogorszeniu funkcjonowania układu rozrodczego.

DCAD pomaga przygotować krowę do porodu

Jednym z narzędzi wykorzystywanych w żywieniu krów przed wycieleniem jest kontrola bilansu kationowo-anionowego dawki, czyli DCAD.

W praktyce odpowiednio ułożona dawka z udziałem soli anionowych może wspierać mechanizmy odpowiedzialne za mobilizację wapnia i przygotować organizm krowy do zwiększonego zapotrzebowania po porodzie.

Nie wystarczy jednak samo dodanie preparatu do dawki. Znaczenie ma cały skład mieszanki, poziom składników mineralnych oraz rzeczywiste pobranie paszy przez zwierzęta. Dlatego stosowanie dodatków anionowych powinno być elementem prawidłowo zbilansowanego żywienia.

Magnez ważny dla gospodarki mineralnej

Duże znaczenie w okresie zasuszenia ma również magnez. Jest on związany z prawidłowym funkcjonowaniem gospodarki mineralnej i mechanizmów uczestniczących w utrzymaniu właściwego poziomu wapnia.

Z tego względu wiele dodatków dla krów zasuszonych zawiera nie tylko składniki wpływające na DCAD, ale także odpowiednio dobrane źródła magnezu.

W praktyce ważne jest zarówno stężenie poszczególnych pierwiastków w preparacie, jak i ich udział w całej dawce pokarmowej. Nadmiar jednego składnika nie zastąpi prawidłowego bilansowania pozostałych.

Witaminy i mikroelementy wspierają okres przejściowy

Dodatki dla krów zasuszonych często zawierają także witaminy A i E, beta-karoten oraz mikroelementy. Ich zadaniem jest uzupełnienie dawki w składniki ważne dla odporności, prawidłowego funkcjonowania organizmu oraz rozrodu.

Szczególnie istotny jest okres okołoporodowy, kiedy odporność krów może być osłabiona, a ryzyko problemów zdrowotnych rośnie.

Odpowiednio zbilansowana suplementacja może wspierać przygotowanie krowy do porodu, jakość siary oraz prawidłowy powrót do aktywności rozrodczej.

W niektórych preparatach mikroelementy występują w formach chelatowanych, których zastosowanie ma poprawiać ich dostępność dla organizmu.

Liczy się także energia

Problemy krów po wycieleniu nie wynikają wyłącznie z niedoborów mineralnych. Duże znaczenie ma również gospodarka energetyczna.

Po porodzie zapotrzebowanie na energię bardzo szybko wzrasta, podczas gdy pobranie suchej masy nie zawsze zwiększa się w takim samym tempie. Może wtedy powstać ujemny bilans energetyczny i wzrosnąć ryzyko ketozy.

Dlatego prawidłowe przygotowanie krowy do laktacji powinno obejmować zarówno kontrolę składników mineralnych i witamin, jak i właściwe zarządzanie kondycją zwierząt oraz jakością całej dawki.

Dodatki nie zastąpią dobrze zbilansowanej dawki

Preparaty przeznaczone dla krów zasuszonych mogą być ważnym elementem profilaktyki, ale nie powinny zastępować prawidłowego żywienia.

Przy ich wyborze warto zwracać uwagę na zawartość magnezu, witamin, mikroelementów i składników wpływających na bilans kationowo-anionowy. Znaczenie ma również okres stosowania oraz sposób dawkowania.

Dobrze prowadzony okres zasuszenia pozwala przygotować krowę do jednego z najbardziej wymagających momentów cyklu produkcyjnego. Odpowiednie żywienie krów zasuszonych może ograniczyć ryzyko problemów okołoporodowych i ułatwić zwierzętom wejście w kolejną laktację.

Przeczytaj również: Sojusz dla polskiej genetyki. PFHBiPM i SHiUZ Bydgoszcz łączą siły