Copy LinkXFacebookShare

Kierunek Mleko 2027. Jak poprawić efektywność produkcji mleka i ograniczyć koszty?

Efektywność produkcji mleka zależy nie tylko od wydajności krów, lecz także od organizacji doju, zdrowia zwierząt, jakości żywienia i racjonalnego wykorzystania nowoczesnych technologii. Właśnie na tych zagadnieniach skupili się eksperci podczas konferencji Kierunek Mleko 2027, zorganizowanej przez Dairymaster i CID Lines wraz z partnerami branżowymi.

W dniach 19–20 listopada 2026 roku w hotelu Atut w Licheniu Starym w woj. kujawsko-pomorskim odbyła się konferencja branżowa Kierunek Mleko 2027. Organizatorzy zaprosili hodowców bydła mlecznego, doradców żywieniowych, lekarzy weterynarii oraz specjalistów zajmujących się technologiami wykorzystywanymi w produkcji mleka.

Wydarzenie przebiegało pod hasłem „Twój kierunek jutra zaczyna się od decyzji podjętych dziś”. Do współpracy organizatorzy zaprosili również przedstawicieli firm Biomix, Smart Feed, Boehringer Ingelheim, JHJ oraz Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

Podczas części merytorycznej eksperci przedstawili rozwiązania, które pomagają usprawnić codzienną pracę w gospodarstwie, ograniczyć problemy zdrowotne krów i lepiej kontrolować koszty produkcji.

Roboty czy nowa koncepcja hal udojowych?

Konferencję rozpoczęła Dobrawa Surma-Krywult z Dairymaster. Ekspertka przedstawiła alternatywę dla automatycznych systemów doju, zwracając uwagę na możliwości nowoczesnych, wysokowydajnych hal udojowych.

Prelegentka przybliżyła technologię doju Dairymaster, której założeniem jest możliwie wierne odwzorowanie naturalnego ssania przez cielę. W prezentowanym systemie podciśnienie w poszczególnych fazach cyklu wynosi około 47 i 12 kPa.

Według przedstawicielki firmy rozwiązanie to sprzyja utrzymaniu dobrej kondycji strzyków. Jednocześnie ogranicza poślizg gum strzykowych, a jednocześnie pozwala skrócić dój pojedynczej krowy o około minutę.

Istotnym elementem wystąpienia była również organizacja pracy. Dairymaster proponuje bowiem dobór wielkości hali w taki sposób, aby w miarę możliwości jedna osoba mogła przeprowadzić dój całego stada w ciągu około godziny.

W przypadku wydajnych karuzel udojowych prelegentka wskazała możliwość obsługi 200–250 krów w ciągu godziny. Podkreśliła przy tym, że hodowcy powinni planować inwestycje z uwzględnieniem przewidywanej wielkości stada za pięć lub dziesięć lat, a nie wyłącznie aktualnej obsady obory.

Karuzela udojowa również może korzystać z robotyzacji

Przedstawiciele Dairymaster zaprezentowali także kierunek rozwoju automatyzacji karuzel udojowych. Obecnie producent oferuje ramiona robotyczne odpowiedzialne za przygotowanie strzyków przed dojem oraz ich dezynfekcję po zakończeniu pozyskiwania mleka.

Firma pracuje również nad robotycznym ramieniem zakładającym aparaty udojowe. W przyszłości połączenie tych rozwiązań ma ograniczyć udział człowieka w wykonywaniu powtarzalnych czynności, pozostawiając mu przede wszystkim nadzorowanie przebiegu doju.

Ciekawą propozycją dla gospodarstw planujących modernizację są również mobilne hale udojowe. Jak wskazała Dobrawa Surma-Krywult, montaż przygotowanej wcześniej w fabryce instalacji może zająć od trzech do pięciu dni, zależnie od warunków technicznych gospodarstwa.

Automatyczne kąpiele i monitoring zdrowia racic

Kolejnym zagadnieniem, przedstawionym przez Grzegorza Kierskiego z Cow Care, była profilaktyka kulawizn, które obok zapaleń wymienia i zaburzeń rozrodu należą do najważniejszych problemów zdrowotnych bydła mlecznego.

Podczas prezentacji rozwiązań Hoofcount uczestnicy poznali zasadę działania automatycznych wanien do kąpieli racic. Urządzenia samodzielnie liczą przechodzące zwierzęta, dozują preparat, opróżniają wannę, myją ją i ponownie napełniają roztworem.

Prelegent zwrócił uwagę na znaczenie regularności zabiegów oraz utrzymywania odpowiedniego stężenia środka dezynfekcyjnego.

Szczególne zainteresowanie może budzić system PediView, który wykorzystuje kamery i sztuczną inteligencję do rozpoznawania zmian chorobowych w obrębie racic. Według prezentacji system potrafi również identyfikować opatrunki i bloki ortopedyczne, a następnie przekazywać hodowcy raporty dotyczące poszczególnych zwierząt. Dzięki temu może wspierać wcześniejsze wykrywanie problemów i kontrolę przebiegu leczenia.

Mastitis – hodowca ma wpływ na zdrowie wymienia

Michał Skoczylas z CID Lines, firmy należącej do Ecolab, poświęcił swoje wystąpienie czynnikom wpływającym na występowanie zapaleń wymienia.

Higiena doju bydła mlecznego

Ekspert wykorzystał przykłady z audytów przeprowadzanych w gospodarstwach, aby pokazać, jak codzienne zaniedbania mogą zwiększać ryzyko mastitis. Zwrócił uwagę między innymi na higienę legowisk, przygotowanie strzyków przed dojem, dezynfekcję poudojową oraz stan techniczny aparatów udojowych.

Co istotne, nawet nowoczesna instalacja nie zapewni odpowiedniej ochrony wymienia, jeżeli pracownicy nie będą przestrzegać procedur doju.

Prelegent przypomniał również o konieczności regularnej wymiany gum strzykowych, kontroli podciśnienia oraz sprawdzania drożności instalacji mlecznej. Starsze rurociągi mogą bowiem nie odpowiadać aktualnej wydajności krów, co wpływa na warunki pozyskiwania mleka.

Ponadto ekspert zachęcał do wykonywania badań mikrobiologicznych mleka. Pomagają one ustalić przyczynę zakażenia i dobrać właściwe postępowanie lecznicze we współpracy z lekarzem weterynarii.

Dobrostan krów a efektywność produkcji mleka

W programie konferencji ważne miejsce zajęła również problematyka dobrostanu zwierząt, którą powierzono prof. Marcinowi Gołębiewskiemu z SGGW w Warszawie.

Warunki utrzymania bydła należy rozpatrywać nie tylko w kontekście wymagań dotyczących dobrostanu, lecz także wyników produkcyjnych i ekonomicznych gospodarstwa. Odpowiednio zorganizowana przestrzeń, wygodne legowiska, właściwa wentylacja oraz swobodny dostęp do paszy i wody tworzą warunki sprzyjające naturalnym zachowaniom krów.

Ekspert podkreślił, że krowy mleczne potrzebują około 12–14 godzin odpoczynku na dobę. Dlatego hodowcy powinni zapewnić im wygodne legowiska, umożliwiające swobodne leżenie i przeżuwanie.

Podczas leżenia poprawia się przepływ krwi przez wymię, co sprzyja dostarczaniu składników niezbędnych do syntezy mleka i pomaga utrzymać wysoką mleczność. Z kolei niewygodne legowiska skracają czas odpoczynku, przez co mogą ograniczać wydajność mleczną krów.

Mykotoksyny ograniczają potencjał produkcyjny krów

Karol Rudnicki z firmy JHJ omówił innowacyjne podejście do neutralizacji mykotoksyn w żywieniu krów mlecznych.

Ekspert zwrócił uwagę na zagrożenia wynikające z zanieczyszczenia kiszonek, zbóż i produktów ubocznych przemysłu spożywczego toksynami grzybowymi.

Mykotoksyny mogą osłabiać odporność zwierząt, ograniczać pobranie paszy, pogarszać wyniki rozrodu i obniżać wydajność mleczną.

Prelegent przedstawił również rozwiązania łączące adsorpcję mykotoksyn, ich enzymatyczną biotransformację oraz wsparcie ochrony antyoksydacyjnej organizmu. Jak wyjaśnił, zróżnicowana budowa poszczególnych toksyn sprawia, że nie wszystkie można skutecznie neutralizować za pomocą jednego mechanizmu.

Podstawą profilaktyki nadal pozostają jednak właściwy zbiór, przechowywanie i systematyczna kontrola jakości pasz.

Odrobaczanie krów mlecznych wymaga właściwej diagnostyki

Zagadnienia związane z chorobami pasożytniczymi bydła przybliżył lekarz weterynarii Piotr Niewitecki. Ekspert omówił zagrożenia wynikające z obecności pasożytów zewnętrznych i wewnętrznych, wskazując na znaczenie prawidłowego rozpoznania problemu.

Samo umiejscowienie zmian skórnych nie zawsze pozwala ustalić ich przyczynę. Dlatego w diagnostyce warto korzystać z odpowiednich badań, między innymi zeskrobin skóry.

Prelegent zwrócił także uwagę na konieczność dostosowania terminu odrobaczania do rodzaju pasożyta, systemu utrzymania bydła i jego historii wypasu.

Sygnały krów pomagają zwiększyć precyzję żywienia

Mgr inż. Łukasz Zamojdzin, specjalista ds. żywienia zwierząt związany z firmą Biomix, oraz Franciszek Świderski, dyrektor ds. technologii i operacji w SmartFeed, przedstawili możliwości wykorzystania nowoczesnych technologii i codziennej obserwacji krów w zarządzaniu żywieniem stada.

Franciszek Świderski podczas konferencji Kierunek Mleko 2027 zaprezentował aplikację SmartFeed. Jej założeniem jest integracja danych pochodzących z systemów udojowych, czujników aktywności, urządzeń do analizy pasz oraz systemów ważących wozów paszowych. Szczególną uwagę poświęcił spektroskopii w bliskiej podczerwieni (NIR), umożliwiającej bieżącą kontrolę parametrów pasz i korygowanie ilości ładowanych składników.

Z kolei Łukasz Zamojdzin skupił się na praktycznej interpretacji sygnałów wysyłanych przez krowy. Wskazał na znaczenie oceny konsystencji kału, kondycji BCS, wypełnienia żwacza, wyglądu sierści, komfortu legowisk oraz dostępu do czystej wody.

Zdaniem specjalisty hodowcy powinni zapewnić krowom dostęp do TMR przez 24 godziny na dobę, utrzymując niedojady na poziomie 3–5%. Ponadto zwrócił uwagę, że krowy potrzebują około 14 godzin odpoczynku w ciągu doby, dlatego właściwe wymiary i komfort legowisk mają istotne znaczenie dla wykorzystania potencjału produkcyjnego zwierząt.

Przyszłość produkcji mleka zaczyna się od świadomych decyzji

Konferencja Kierunek Mleko 2027 pokazała, że poprawa efektywności produkcji mleka wymaga kompleksowego podejścia do zarządzania stadem.

Najważniejszym przekazem spotkania było świadome podejmowanie decyzji inwestycyjnych, wykorzystywanie danych produkcyjnych oraz konsekwentne dbanie o zdrowie, żywienie i dobrostan krów. To właśnie te elementy mają fundamentalne znaczenie dla konkurencyjności gospodarstw mlecznych w kolejnych latach.

Przeczytaj również: Cztery nowe ogniska choroby niebieskiego języka w Polsce. GIW potwierdza zakażenia bydła

Zobacz nas w Google News

Aktualności

Cofał ciągnikiem z przyczepą na pole. W zderzeniu zginęły 2 osoby

Aktualności

Głośno o oddłużeniu gospodarstwa doradcy ministra rolnictwa

Polski drób pod presją, rynek drobiu, eksport drobiu, produkcja drobiu, import drobiu, rynek jaj, polska gęsina, fundusze promocji
Hodowla

Polski drób jest pod presją. Eksport i konkurencja coraz większym wyzwaniem