Większa ochrona ziemi rolnej? W resorcie pracują nad ustawą

Zobacz galerię (1)

Kwestia pilnowania, by grunty rolne, zwłaszcza te najlepsze, nie były „zabierane” pod inne cele, wraca jak bumerang podczas dyskusji w rolniczym środowisku. Na kolejny wniosek o ochronę ziemi rolnej w Polsce odpowiedział właśnie resort rolnictwa.

Wniosek ten znalazł się w wystąpieniu Małopolskiej Izby Rolniczej, zawierającym postulaty gospodarzy z tego regionu Polski. Według nich, pożądany jest wręcz zakaz przeznaczania gruntów rolnych klas I-IV na cele niezwiązane bezpośrednio z produkcją rolną. 

Prace nad nowelizacją ustawy

Już na wstępie odpowiedzi Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) zastrzega, że prowadzi prace nad nowelizacją ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, która ma umożliwić jeszcze skuteczniejszą ochronę gruntów rolnych, w tym klas I-IV.

„Zgodnie z obowiązującą ustawą, zmiana przeznaczenia najlepszych gruntów klas I-III jest możliwa, ale tylko w sytuacji, gdy władze gminy wykażą w treści wniosku, że nie ma innej sposobności rozwoju zabudowy o charakterze nierolniczym na gruntach słabszych klas bonitacyjnych czy na gruntach rolnych już na te cele przewidzianych lub też w przypadku, gdy wnioskowane grunty stanowią jedynie niewielkie enklawy wśród istniejącej zabudowy nierolniczej. Ograniczanie przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze stanowi bowiem priorytet przed innymi aspektami, jak np. kwestie ekonomiczne czy społeczne” – zapewnia w swoim piśmie resort rolnictwa.

I dodaje, że minister rolnictwa ma prawny obowiązek oceny wniosków dotyczących gruntów rolnych na cele nierolnicze, przede wszystkim z punktu widzenia ochrony ziemi rolnej.

Ochrona ziemi rolnej w gminach

„Odnośnie zaś do zmiany przeznaczenia na cele nierolnicze gruntów, które w procedurze opracowywania planu miejscowego nie wymagają uzyskania zgody ministra, w myśl przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, tj. klas IV-VI, o której decyduje rada gminy, wskazać należy, że organy gminy zobowiązane są przestrzegać przepisów tejże ustawy, które stanowią, że ochrona gruntów polega m.in. na ograniczaniu przeznaczania gruntów rolnych na cele nierolnicze i nieleśne” – wyjaśnia MRiRW.

Zwraca ponadto uwagę, że minister rolnictwa opiniuje projekty planów ogólnych gmin w zakresie kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej i rozwoju produkcji rolniczej. Na tym etapie zgłasza zastrzeżenia w zakresie ingerencji nierolniczego inwestowania w rolniczą przestrzeń produkcyjną (bez względu na klasę gruntów rolnych).

Dzierżawa ziemi ponad sprzedaż

W kontekście ochrony ziemi rolnej resort przypomina też, że obecnie podstawową formą gospodarowania nieruchomościami rolnymi z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (ZWRSP) stała się dzierżawa, a nie sprzedaż. Sprzedaż państwowych nieruchomości rolnych o powierzchni większej niż 2 ha jest możliwa, ale jedynie za zgodą MRiRW, wydaną na uzasadniony względami społeczno-gospodarczymi wniosek dyrektora generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa.

„Należy przy tym podkreślić, że KOWR gospodaruje nieruchomościami rolnymi wchodzącymi w skład ZWRSP w drodze wydzierżawienia albo sprzedaży w pierwszej kolejności na powiększenie lub utworzenie gospodarstw rodzinnych, co gwarantuje, że państwowa ziemia rolna jest nabywana przez rolników indywidualnych lub przez osoby posiadające kwalifikacje rolnicze, które zamierzają utworzyć, a następnie prowadzić gospodarstwa rodzinne” – przekonuje resort.

Weryfikowanie kupujących grunty

W jego ocenie ochrona ziemi rolnej to również mechanizmy weryfikacji osób kupujących te grunty. W przetargach działają one w sytuacji, gdy organizator przetargu zawęża krąg uczestników do rolników indywidualnych. Polega to wówczas na sprawdzeniu przesłanek: osobistego prowadzenia gospodarstwa rolnego nieprzerwanie od 5 lat, zameldowania na terenie gminy, gdzie prowadzi gospodarstwo rolne – również od 5 lat, posiadania kwalifikacji rolniczych. Jeżeli nabywca spełnia te przesłanki, nie ma podstaw, aby uniemożliwić mu nabycie nieruchomości.

Natomiast inną kwestią jest późniejsze wykorzystywanie nabytego gruntu. W przypadku umowy sprzedaży nieruchomości rolnej pochodzącej z państwowego zasobu, nabywca zobowiązany jest do nieprzenoszenia własności nieruchomości przez okres 15 lat od dnia nabycia oraz prowadzenia działalności rolniczej na niej w tym okresie.

„W przypadku nabycia na rynku prywatnym, nabywca nieruchomości rolnej jest obowiązany prowadzić gospodarstwo rolne, w skład którego weszła nabyta nieruchomość rolna, przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia. Ponadto przez 5 lat od nabycia, nieruchomość ta nie może być zbyta ani oddana w posiadanie innym podmiotom” – sprecyzowano w piśmie MRiRW.

• Agrobiznes bez tajemnic. Zamów prenumeratę miesięcznika "Przedsiębiorca Rolny" już dziś