Wniosek Polski ws. Mercosur odrzucony. Co na to rzecznik rządu?

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) odrzucił we wtorek (29 września 2026 r.) wniosek Polski o tymczasowe zawieszenie stosowania umowy handlowej UE z państwami zrzeszonymi w bloku Mercosur. To rozstrzygnięcie skomentował rzecznik rządu.

Umowa UE z krajami Mercosur została podpisana w Paragwaju 17 stycznia 2026 r. Zaś jej tymczasowe stosowanie rozpoczęło się od maja. Od dawna budziła ona sprzeciw środowiska rolniczego w Unii. Tym bardziej w Polsce, z uwagi na naszą pozycję jeśli chodzi o produkcję rolną i eksport jej wyrobów. Rolnicy i ich zrzeszenia wyrażali obawy przed napływem produktów rolnych z państw Mercosur i zniszczeniem rynków unijnych. Zwracali uwagę na nierówną konkurencję z uwagi na niższe koszty produkcji w tamtych krajach, związane z m.in. z mniejszymi wymogami co do produkcji. Chodziło m.in. o wołowinę, zboża czy cukier.

Z kolei władze UE zapewniały w odpowiedzi, że w umowie zawarły klauzule bezpieczeństwa. I że będą je uruchamiać w każdym przypadku potrzeby ochrony rynku wspólnotowego.

TSUE odrzucił wniosek w sprawie środka zapobiegawczego

Ostatecznie rząd zdecydował się na zaskarżenie umowy z Mercosur, a częścią tej skargi Polski był wniosek o tymczasowe zawieszenie stosowania tego porozumienia handlowego. We wtorek TSUE poinformował jednak o odrzuceniu tego wniosku o zastosowanie środka zabezpieczającego. Bo – jak podaje Polska Agencja Prasowa (PAP) – w ocenie trybunału „Polska nie wykazała dostatecznie, że wykonanie decyzji państw członkowskich w Radzie UE, dopuszczającej tymczasowe stosowanie umowy handlowej z Mercosurem, może spowodować poważną i nieodwracalną szkodę”.

Co istotne, wyrok w sprawie polskiej skargi TSUE wyda w późniejszym terminie. Przy tym odrzucenie przywołanego wyżej wniosku teoretycznie nie przesądza ostatecznej decyzji TSUE w sprawie skargi.

Wniosek Polski w sprawie Mercosur odrzucony – rzecznik rządu zabrał głos

O komentarz do tego rozstrzygnięcia Trybunału został poproszony na konferencji po posiedzeniu rządu jego rzecznik Adam Szłapka. Jak mówił, Polska zaskarżyła umowę ze względu na nasze interesy.

„Tutaj trzeba jasno powiedzieć, jak wyglądała droga do tego miejsca, gdzie jesteśmy dzisiaj. Prace nad umową handlowa UE-Mercosur trwały od lat” – wskazywał Szłapka.

Jak podkreślał, najpierw toczyły się na poziomie ogólnym Rady Europejskiej. I to był według niego ten moment, kiedy można było formułować najważniejsze postulaty polityczne. A było to – co podnosił rzecznik – w czasach, kiedy premierami Polski byli Beata Szydło i Mateusz Morawiecki.

Co więcej, Szłapka stwierdził, iż jednogłośnie przyjęte konkluzje z posiedzeń Rady nawoływały wręcz do przyspieszenia umowy z Mercosur. A dodatkowo do bardzo szerokiego jej traktowania.

Wniosek Polski w sprawie Mercosur upadł – ale nasz eksport wzrósł

Ponadto rzecznik rządu przekonywał, że o ile poprzedni rządzący nie zabezpieczyli interesów Polski, o tyle obecnej ekipie udało się szereg „bezpieczników” w tej umowie wprowadzić.

„Ona faktycznie z uwagi na przepisy unijne jest już realizowana. Ale co warto podkreślić, eksport polskich produktów rolnych do państw Mercosur w porównaniu z zeszłym rokiem wzrósł z 4,6 do 5,9 mln euro. A import zmalał w tym czasie. Czyli te bezpieczniki wprowadzone okazały się bardzo skuteczne” – dodawał Adam Szłapka.

Ustosunkował się też do pytania, czy wniosek Polski odnośnie Mercosur nie miał jakichś uchybień. Bo TSUE wyraził w rozstrzygnięciu krytykę do tego wystąpienia.

Przedstawiciel rządu zastrzegł, że musi się zapoznać z uzasadnieniem. Jednak – na co wskazał – najczęściej w takich sytuacjach Trybunał orzeka, czy dane przepisy zostały przyjęte w odpowiedniej procedurze. I czy odbyło się to zgodnie z przepisami. „Tutaj nie da się ukryć, że ta większość odpowiednia była” – zwrócił uwagę rzecznik.

Źródło: PAP, KPRM, własne

Przeczytaj również: Import wołowiny z Mercosuru rośnie.