Eksport zbóż przez porty – infrastruktura jest wystarczająca?

Ceny zbóż – jak wynika z systemu monitoringu – nadal są bardzo niskie. Jednym z warunków, by wzrosły, jest stojący na odpowiednim poziomie eksport zbóż m.in. przez porty. A w tym celu niezbędna jest właściwa infrastruktura portowa. Jak ocenia ją resort rolnictwa?

„Istnieje pilna potrzeba dostosowania infrastruktury portowej w zakresie rozładunku i magazynowania zbóż” – brzmiał jeden z opisywanych przez nas wniosków z Konferencji Zbożowej.

Chodziło o szybki i sprawny transport płodów rolnych na eksport. Według uczestników konferencji, dostosowana infrastruktura portowa (i efektywny logistycznie transport kolejowy) oznaczałaby poprawę organizacji i jakości transportu. Tym samym obniżyłaby koszty, co mogłoby przyczynić się do wzrostu cen płodów rolnych na czele ze zbożami.

MRiRW: znaczne ilości ziarna wyjeżdżają transportem kołowym

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) odniosło się do wspomnianych wniosków branży zbożowej. W odpowiedzi na ten dotyczący ułatwienia eksportu zbóż przez porty (dostosowując ich infrastrukturę) zwróciło uwagę, że już obecnie Polska jest dużym eksporterem netto zbóż. Bo w ostatnich latach ok. 1/3 krajowej produkcji ziarna trafiała właśnie na eksport. Przy produkcji zbóż wynoszącej ok. 35-37 mln ton, w 2024 r. wyjechało z kraju ogółem ok. 10,2 mln ton zbóż. Zaś w ciągu 11 miesięcy 2025 r. – ponad 7 mln ton.

„Tylko część ziarna wyjeżdża z Polski przez porty morskie, ponieważ znaczne ilości wyjeżdżają transportem kołowym. W 2023 r. wyeksportowano przez porty 8,4 mln ton zbóż., w 2024 r. 6,2 mln ton zbóż, a w 2025 r. 4,8 mln ton” – wyliczyło MRiRW.

Eksport zbóż przez porty – zdolności sięgają 13 mln ton rocznie

Ponadto przekazało informacje uzyskane z Ministerstwa Infrastruktury. Wynika z nich, że w ciągu jednego miesiąca porty Gdańsk, Gdynia, Szczecin i Świnoujście są w stanie obsłużyć ponad 1 mln ton zboża. Natomiast maksymalne zdolności przeładunkowe w tym zakresie szacowane są na ok. 13 mln ton w skali roku. „Oznacza to, że potencjał eksportowy Polski może być przez porty obsłużony” – wskazał resort rolnictwa.

Jak dodał – niezależnie od powyższego – porty działają w kwestii dodatkowego wzmocnienia swoich struktur oraz przyśpieszenia i obniżenia kosztów jeśli chodzi o eksport (m.in. zbóż). Inwestycje realizują zarówno zarządy portów, jak i działający tam operatorzy przeładunkowi.

Ceny zbóż w skupach niezmiennie szorują po dnie

Bez sprawnego wywozu ziarna z kraju ciężko będzie opróżnić magazyny. Tymczasem zapasy zbóż mamy w Polsce obecnie bardzo duże. Niektórzy eksperci twierdza nawet, że w nowy sezon wejdziemy z rekordowymi zapasami.

To źle wróży cenom na polskim rynku. Tymczasem są one już teraz bardzo niskie, o czym przekonuje choćby najnowszy biuletyn Zintegrowanego Systemu Rolniczej Informacji Rynkowej (ZSRIR). Średnie ceny czołowego zboża, jakim jest pszenica, sięgają zaledwie 788 zł/t (konsumpcyjna) i 754 zł/t (paszowa).

Ceny zakupu ziarna zbóż w przedsiębiorstwach w Polsce – według ZSRIR – kształtują się tak:

Podsumowując, eksport zbóż z przez porty jest istotny dla całej branży rolnej. Jednocześnie resort rolnictwa zapewnia, że infrastruktura portowa ma już odpowiednie możliwości. Przy tym jednak spore ilości ziarna co roku wyjeżdżały z Polski transportem kołowym.

Przeczytaj również: Zboża pod znakiem „PRODUKT POLSKI” – związek apeluje.