Tak oszukują nas producenci żywności

Zobacz galerię (1)

Od początku lipca do końca września zeszłego roku Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych przeprowadziła szczegółowe kontrole w zakresie jakości handlowej przetworów mlecznych, piwa i napojów na bazie piwa oraz znakowania wyrobów garmażeryjnych i przetworów warzywnych.

Niedawno przedstawiono wyniki tego "sprawdzianu", który miał dać odpowiedź na pytanie, czy artykuły rolno-spożywcze spełniały wymagania w zakresie jakości handlowej określone w przepisach oraz dodatkowe wymagania zadeklarowane przez producentów.

Pod lupę kontrolerów trafiło w sumie 221 podmiotów, w tym:

•  111 producentów przetworów mlecznych (śmietany, śmietanki, mlecznych napojów fermentowanych, serów twarogowych i podpuszczkowych, mleka spożywczego, mleka zagęszczonego, przetworów mlecznych w proszku, w tym mleka w proszku);
•  44 producentów piwa i napojów na bazie piwa;
•  31 producentów przetworów pomidorowych (ketchupów, koncentratów, sosów, przecierów i soku);
•  30 producentów wyrobów garmażeryjnych typu sałatki i surówki;
•  5 producentów mieszanek sałat.

Obca woda w mleku

Jeśli chodzi o cechy organoleptyczne, stwierdzono niezgodność z deklaracją: barwy, smaku, zapachu, wyglądu i konsystencji (w przypadku przetworów mlecznych) oraz niejednorodność konsystencji i podstoju cieczy (w przypadku przetworów pomidorowych).

Sprawdzano także parametry fizykochemiczne produktów. W tym obszarze grzechy ich wytwórców dotyczyły m.in.:

•  obecności wody obcej w mleku spożywczym, obecności skrobi w jogurcie naturalnym oraz niezgodnej z deklaracją producenta zawartości tłuszczu, wody i soli (w przypadku przetworów mlecznych);
•  niezgodnej z deklaracją zawartości ekstraktu brzeczki podstawowej, alkoholu etylowego oraz wartości goryczy IBU – zawartości substancji goryczkowych (w przypadku piwa i napojów na bazie piwa);
•  niezgodnej z deklaracją zawartości ekstraktu ogólnego, soli i substancji rozpuszczalnych (w przypadku przetworów pomidorowych);
•  obecności niedeklarowanej substancji konserwującej (w przypadku wyrobów garmażeryjnych).

"Wystąpienie nieprawidłowości w zakresie cech organoleptycznych oraz parametrów fizykochemicznych wynika z błędów popełnionych podczas procesu produkcyjnego (np. nieprzestrzegania receptur, stosowania surowców o niewłaściwej jakości). Obecność niezadeklarowanych składników jest świadomym fałszowaniem wyrobów gotowych" – podkreśla w komunikacie IJHAR-S.

Bieszczady w… Łódzkiem

Jak informują urzędnicy, nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie cech mikrobiologicznych (mikroflory charakterystycznej). Sporo ich natomiast było przy oznakowaniu i oznaczaniu produktów.

Tutaj można wymienić m.in.:

•  użycie nazwy zarezerwowanej dla przetworów mlecznych (tj. "mleko w proszku", "proszek mleczny") dla wyrobów zawierających tłuszcz roślinny;
•  brak pełnej nazwy produktu, np. "piwo jasne" lub "piwo ciemne";
•  brak wyszczególnienia w wykazie składników wszystkich surowców użytych do produkcji (w tym m.in. alergenów, ekstraktów przypraw, octu) przy jednoczesnym podaniu takich składników, których nie wykorzystano w procesie produkcyjnym (np. cynamonu, żółtka jaja);
•  brak lub podanie zawyżonej informacji o ilościowej zawartości składników (np. kapusty białej w "surówce z białej kapusty", koncentratu pomidorowego w ketchupie);
•  użycie sformułowania "produkt naturalny" oraz "nie zawiera substancji konserwującej" na wyrobie, do produkcji którego użyto podpuszczki mikrobiologicznej zawierającej w składzie substancję konserwującą;
•  stosowanie szaty graficznej przedstawiającej widoki gór, rzeki, wilka oraz nazw (Wetlina, San, Solina) sugerujących, że miejscem pochodzenia produktu są Bieszczady, podczas gdy faktycznie wyprodukowany został w województwie łódzkim;
•  użycie sformułowań: "gwarancja jakości Browar…" (w głównym polu widzenia) i "jakość gwarantuje Browar…" (na bocznej części opakowania), sugerujących określone pochodzenie wyrobu, podczas gdy dane piwo zostało wyprodukowane przez inny podmiot;
•  podanie w nazwie określenia "domowa" przy jednoczesnym stosowaniu w procesie produkcji składnika zawierającego w swoim składzie dodatki;
•  podanie określenia "świeże", podczas gdy wyrób poddano procesowi utrwalania i uzyskano efekt przedłużenia trwałości produktu (4 miesiące).

Posypały się surowe kary

"Nieprawidłowości dotyczące znakowania wynikają z nieznajomości przepisów, nieprawidłowej ich interpretacji. Przyczyną może być również celowe działanie producentów, którzy świadomie wprowadzają w błąd konsumenta poprzez zamieszczanie na opakowaniu nieprawdziwych informacji" – wskazuje IJHAR-S.

W związku ze stwierdzonymi w trakcie kontroli nieprawidłowościami wojewódzcy inspektorzy JHAR-S wydali 96 decyzji administracyjnych, w tym: 59 decyzji nakładających kary pieniężne na łączną kwotę niemal 77,5 tys. zł, 14 decyzji zakazujących wprowadzenia do obrotu artykułów rolno-spożywczych, 12 decyzji nakazujących poddanie produktów zabiegom prawidłowego oznakowania, 10 decyzji o odstąpieniu od wymierzenia kar pieniężnych ze względu na niski stopień szkodliwości czynu, a także jedną decyzję nakazującą poddanie partii zabiegowi przetworzenia

Poza tym nałożono 15 mandatów karnych na łączną kwotę  2,2 tys. zł.