Komisja Europejska łamie obietnice i obcina budżet o 45%

Komisja Europejska zapowiada ograniczenie budżetu na promocję unijnych produktów rolno-spożywczych w 2027 r. aż o 45%. Tymczasem jeszcze kilka miesięcy temu instytucja mówiła o rekordowym wsparciu dla sektora.

Dlatego przedstawiciele branży rolno-spożywczej nie kryją oburzenia. Ich zdaniem decyzja podważa wiarygodność unijnej polityki i osłabia konkurencyjność europejskich producentów.

Komisja Europejska planuje drastyczne cięcia

O planowanych zmianach dyskutowano 24 czerwca 2026 r. podczas posiedzenia Grupy Dialogu Obywatelskiego ds. Jakości i Promocji przy Komisji Europejskiej w Brukseli. Spotkanie dotyczyło światowego handlu, promocji europejskiej żywności oraz wyników badań dotyczących jej postrzegania poza Unią Europejską. Jednak równocześnie Dyrekcja Generalna ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich (DG AGRI) przedstawiła projekt zakładający radykalne ograniczenie środków na promocję.

W obradach uczestniczył Jerzy Wierzbicki, prezes Polskiego Zrzeszenia Producentów Bydła Mięsnego, przedstawiciel Federacji Branżowych Związków Producentów Rolnych oraz przewodniczący Grupy Roboczej „Promocja” Copa-Cogeca.

Reklama

Reklama

Budżet zmniejszy się o prawie połowę

Skala proponowanych cięć budzi ogromne kontrowersje. Komisja Europejska chce ograniczyć budżet z 205 mln euro w 2026 r. do zaledwie 112 mln euro w 2027 r. Oznacza to spadek o 45%.

Co więcej, nowa pula środków okaże się niższa nawet od budżetu obowiązującego w 2025 r., który wynosił 120 mln euro. Różnica względem 2026 r. sięgnie 93 mln euro. Dla całego budżetu Unii to niewielka kwota jednak dla producentów żywności może oznaczać poważne ograniczenie działań promocyjnych.

Komisja Europejska łamie obietnice. Największe straty poniosą programy międzynarodowe

Najmocniej wskutek polityki Komisji Europejskiej ucierpią programy MULTI, czyli kampanie prowadzone wspólnie przez kilka państw członkowskich. Ich finansowanie ma spaść z 60 mln euro do 20 mln euro. To oznacza redukcję aż o 67%.

Jeszcze większe ograniczenia obejmą projekty realizowane na rynkach państw trzecich. W tym przypadku budżet zmniejszy się z 18 mln euro do 5 mln euro, czyli aż o 72%.

Natomiast programy SIMPLE, prowadzone przez pojedyncze państwa, stracą znacznie mniej. Ich finansowanie spadnie ze 100 mln euro do 92 mln euro, a więc o 8%.

Branża wskazuje na sprzeczność działań Komisji Europejskiej

Przedstawiciele sektora rolno-spożywczego zwracają uwagę, że propozycja Komisji Europejskiej stoi w sprzeczności z wcześniejszymi deklaracjami. Podczas tego samego posiedzenia instytucja podkreślała znaczenie promocji europejskiej żywności, prezentowała wyniki badań Eurobarometru oraz zapowiadała analizę ekonomicznych efektów polityki promocyjnej.

Jednocześnie zaproponowała niemal o połowę mniejszy budżet.

Branża przypomina również, że rekordowe 205 mln euro przedstawiano na początku roku jako wyraźny sygnał wsparcia dla producentów w okresie negocjacji kolejnych umów handlowych. Dlatego obecna propozycja wywołała tak zdecydowaną reakcję.

– Komisja jeszcze niedawno zapewniała sektor o rekordowym wsparciu. Dziś proponuje ograniczenie budżetu niemal o połowę. Trudno mówić o przewidywalności polityki rolnej w takiej sytuacji – mówi Jerzy Wierzbicki.

Mercosur zwiększa obawy producentów

Zdaniem organizacji rolniczych decyzji Komisji Europejskiej nie można oddzielać od wejścia w życie handlowej części umowy UE–Mercosur. Od 1 maja 2026 r. europejski rynek otworzył się szerzej na import produktów rolno-spożywczych z Ameryki Południowej. Dotyczy to między innymi wołowiny i drobiu.

Producenci podkreślają, że konkurenci spoza Unii często działają według mniej restrykcyjnych standardów środowiskowych i dobrostanowych. Dlatego ograniczenie środków na promocję dodatkowo osłabi pozycję europejskich gospodarstw.

Według przedstawicieli branży inwestowanie w promocję kosztuje znacznie mniej niż późniejsze finansowanie skutków kryzysów wywołanych nadmiernym importem.

Rekordowe zainteresowanie programami

Organizacje rolnicze przypominają również, że zainteresowanie programami promocyjnymi utrzymuje się na rekordowym poziomie. Nabory od lat kończą się liczbą wniosków znacznie przewyższającą dostępne środki.

W dodatku rok 2027 będzie ostatnim rokiem obecnych ram finansowych Wspólnej Polityki Rolnej. Dlatego sektor oczekuje stabilnego finansowania oraz płynnego przejścia do kolejnej perspektywy budżetowej, a nie gwałtownych ograniczeń. Stąd decyzja Komisji Europejskiej jest niezrozumiała.

Komisja Europejska łamie obietnice. Branża zapowiada walkę o przywrócenie budżetu

Przedstawiciele organizacji rolniczych podkreślają, że propozycja Komisji Europejskiej nie jest jeszcze ostateczna. Projekt musi przejść dalszą procedurę budżetową, dlatego istnieje możliwość jego zmiany.

Jerzy Wierzbicki zapowiada zdecydowane działania całego sektora.

– Najpierw obiecano rekordowy budżet promocji jako wsparcie dla producentów. Dziś, gdy rynek otworzył się na większy import, Komisja odbiera narzędzie, które miało pomóc europejskim rolnikom konkurować. Będziemy domagać się przywrócenia budżetu do co najmniej 205 mln euro oraz ochrony programów MULTI i projektów realizowanych na rynkach państw trzecich – podkreślił Jerzy Wierzbicki.

Podsumowując, planowane ograniczenie budżetu na promocję unijnej żywności o 45% wywołało zdecydowany sprzeciw organizacji rolniczych. Branża uważa, że Komisja Europejska wycofuje się z wcześniejszych obietnic w momencie, gdy europejscy producenci mierzą się z rosnącą konkurencją po wejściu w życie nowych umów handlowych. Organizacje zapowiadają działania na rzecz przywrócenia finansowania do poziomu z 2026 r.

Przeczytaj również: Eksport do Egiptu. Otwiera się rynek dla krajowego mięsa