Producenci owoców i warzyw pod presją. Problem goni problem

Problemy bieżące, jak przynoszące straty przymrozki, oraz te systemowe, jak rosnące ciągle koszty produkcji i nowe bariery handlowe – to wszystko powoduje, że europejscy producenci owoców i warzyw znaleźli się pod dużą presją.

Trudna sytuacja rolników w Europie Środkowo-Wschodniej była głównym tematem podczas posiedzenia Grupy Dialogu Obywatelskiego Komisji Europejskiej ds. „Owoców i warzyw”. Chodziło zwłaszcza o straty po wiosennych przymrozkach, które dotknęły m.in. Polskę, Czechy, Węgry, Słowację, Litwę oraz część Niemiec. Na tym spotkaniu był ekspert reprezentujący Federację Branżowych Związków Producentów Rolnych (FBZPR). Przede wszystkim jego uczestnicy zwracali uwagę na straty u producentów owoców i warzyw.

Nawet 95 procent strat na polskich plantacjach

„Według informacji przedstawionych podczas posiedzenia, skutki gwałtownego ochłodzenia z przełomu kwietnia i maja są bardzo poważne. Straty dotyczą przede wszystkim sadów jabłoniowych, gruszowych oraz upraw owoców pestkowych, takich jak śliwy, czereśnie i wiśnie, a częściowo także plantacji truskawek. Jak wskazywano w trakcie dyskusji, w zależności od regionu kraju straty w Polsce mogą sięgać od około 30 do nawet 95 procent produkcji” – czytamy w relacji FBZPR.

Z dyskusji wynikało, że podobna sytuacja występuje również w innych państwach regionu. Szczególnie mocno ucierpiały Węgry, które są istotnym producentem owoców pestkowych, w tym moreli, brzoskwiń, czereśni i wiśni. Co więcej, straty w tamtejszych sadach również szacowane są miejscami na poziomie 80-90 procent. Ponadto poważne problemy odnotowują także Czesi.

Producenci owoców i warzyw z ograniczeniami na opakowania

W trakcie obrad szeroko echem odbiła się również kwestia potencjalnych problemów producentów owoców i warzyw związanych z planowanym ograniczaniem stosowania opakowań plastikowych w handlu takimi produktami. Bo Komisja Europejska (KE) przedstawiła aktualny stan prac nad regulacjami dotyczącymi opakowań. Przy tym podkreśliła konieczność ograniczania wykorzystania tworzyw sztucznych. Jednak praktyczne konsekwencje takich zmian dotkną producentów i dostawców – na co zwracali uwagę i przedstawiciele na spotkaniu. Chodzi o to, że wiele produktów – zwłaszcza owoce miękkie czy warzywa o dużej wrażliwości transportowej – wymaga odpowiedniego zabezpieczenia. Zatem ograniczenie stosowania opakowań może prowadzić do zwiększenia strat żywności w handlu detalicznym. Ponadto może skutkować skróceniem trwałości produktów oraz przerzucaniem odpowiedzialności za pogorszenie jakości na producentów.

Podczas posiedzenia wskazywano na przykłady m.in. opakowań dla borówek czy pojedynczo pakowanych warzyw szklarniowych, takich jak ogórki.

Gwałtownie wzrosły koszty transportu i logistyki

Jednocześnie dyskutanci zwracali uwagę na kłopotliwy wzrost kosztów samych opakowań. Ceny opakowań produkowanych na bazie tworzyw pochodzących z przemysłu petrochemicznego wzrosły w ostatnim czasie nawet o 15-20 procent. To dodatkowo obciąża producentów owoców i warzyw, jak też eksporterów tych produktów.

W wyniku napiętej sytuacji geopolitycznej i konfliktu na Bliskim Wschodzie ogółem gwałtownie wzrosły koszty transportu i logistyki. Co więcej, przewoźnicy nakładają dodatkowe opłaty w związku z ryzykiem transportowym.

Istotnym punktem spotkania były także negocjacje dotyczące otwierania nowych rynków eksportowych dla unijnych owoców i warzyw. To pokłosie informacji KE dotyczącej bieżących rozmów handlowych oraz istniejących ograniczeń w dostępie do wybranych rynków pozaunijnych. Wśród omawianych problemów wymieniano m.in. bariery dotyczące eksportu jabłek z Polski czy ograniczenia odnoszące się do produktów z Belgii i Holandii.

Producenci owoców i warzyw – na rynku nakładają się problemy

„W trakcie dyskusji pojawił się również temat umowy Mercosur oraz rosnących trudności związanych z handlem międzynarodowym. Uczestnicy spotkania zwracali uwagę, że mimo deklarowanego otwierania rynków, nadal utrzymuje się wiele przeszkód administracyjnych i logistycznych ograniczających realny dostęp europejskich produktów do państw trzecich” – przekazuje FBZPR.

Jednocześnie – podsumowując – Federacja podkreśla, że obecna sytuacja pokazuje skalę wyzwań stojących przed europejskimi producentami owoców i warzyw. Bo nakładają się na siebie skutki ekstremalnych zjawisk pogodowych, rosnących kosztów produkcji i transportu oraz nowych regulacji środowiskowych

Przeczytaj również: Presja kosztowa w rolnictwie rośnie. Konieczne pilne działania UE.

Źródło: FBZPR