Zabieg T2 w pszenicy ozimej

Zabieg T2 jest najważniejszym elementem całej strategii fungicydowej w pszenicy ozimej, ponieważ chroni liście w największym stopniu odpowiedzialne za budowanie plonu.

W ochronie fungicydowej pszenicy ozimej bardzo ważną rolę odgrywa zabieg T2. Jego wykonanie ma szczególne znaczenie, bo pozwala utrzymać zdrowotność najważniejszych liści, odpowiadających za tworzenie plonu. W przeciwnym razie choroby liści górnych partii łanu mogą prowadzić do znaczącego ograniczenia powierzchni asymilacyjnej roślin, skutkiem czego jest obniżenie plonowania.

Główni sprawcy

Do najważniejszych chorób liści należą: mączniak prawdziwy zbóż i traw (Blumeria graminis), rdza brunatna pszenicy (Puccinia recondita), rdza żółta pszenicy (Puccinia striiformis), brunatna plamistość liści (DTR) (Pyrenophora tritici-repentis) oraz septorioza paskowana liści pszenicy (Zymoseptoria triticii). Patogeny powodujące te choroby wymagają zwalczania. W przypadku braku ochrony, prowadzą do zaburzeń funkcjonowania komórek roślinnych, ograniczają proces fotosyntezy, zakłócają przepływ asymilatów w roślinie oraz wpływają negatywnie na rozwój i wypełnianie ziarniaków.

Rozpoznać zagrożenie

Przy planowaniu zabiegu w terminie T2 producenci rolni pamiętać muszą o ciągłych lustracjach pól, gdyż tylko w ten sposób są w stanie na czas zauważyć wzrastające zagrożenie ze strony grzybów i w odpowiednim momencie wykonać skuteczny zabieg chroniący górne liście. Brak objawów na blaszkach liściowych niestety nie zawsze oznacza brak obecności sprawców chorób. Mogą one rozwijać się w sposób utajony (bezobjawowo) wewnątrz tkanek roślin i powodować straty na długo przed wystąpieniem symptomów widocznych dla rolnika. Długość okresu utajonego rozwoju sprawców chorób jest różna. Może trwać od kilku do kilkunastu, a niekiedy kilkudziesięciu dni, tak jest np. w przypadku septoriozy paskowanej liści.

Zabiegu T2 nie należy pomijać

Zabieg T2 jest kontynuacją wcześniejszego zabiegu T1, dlatego w intensywnej technologii uprawy pszenicy nie powinno się z niego rezygnować. Pominięcie zabiegu T2 może prowadzić do istotnego spadku plonu oraz pogorszenia jego jakości. Jest to zabieg chroniący liście – flagowy i podflagowy, które odpowiadają za wytwarzanie największej ilości asymilatów transportowanych do rozwijających się ziarniaków w kłosie. Przy wyborze fungicydów należy pamiętać, że w zabiegu T1 (ochrona podstawy źdźbła i dolnych liści) zastosowano już określone substancje czynne. Dlatego w zabiegu T2 nie należy ich powtarzać i stosować w formie pojedynczych preparatów. Zbyt częste stosowanie tej samej substancji czynnej może prowadzić do powstawania odporności patogenów na fungicydy. Z tego względu zaleca się stosowanie mieszanin substancji czynnych z różnych grup chemicznych.

Jest czym chronić

W zabiegu T2 często stosuje się substancje czynne z grupy chemicznej triazole, takie jak: tebukonazol, protiokonazol czy mefentriflukonazol. Charakteryzują się one wysoką skutecznością w zwalczaniu wielu chorób liści pszenicy, w szczególności rdzy brunatnej pszenicy i rdzy żółtej zbóż i traw. Substancje te działają szybko i skutecznie ograniczają rozwój patogenów. Bardzo dobre efekty ochrony można uzyskać stosując mieszaniny substancji czynnych, np. połączenie triazolu ze strobiluryną lub ditiokarbaminianem. Takie rozwiązanie pozwala zwiększyć zakres zwalczanych patogenów i poprawić skuteczność zabiegu. W przypadku wystąpienia septoriozy paskowanej liści pszenicy dobre rezultaty daje właśnie połączenie ditiokarbaminianów z triazolami, które skutecznie ograniczają rozwój tej choroby. Na rynku środków ochrony roślin pojawiają się także nowe fungicydy, charakteryzujące się wysoką skutecznością w ograniczaniu obecności patogenów. Warto zwrócić uwagę na substancje czynne z grupy SDHI, które cechują się długotrwałym działaniem oraz szerokim spektrum zwalczanych chorób.

Na jednej blaszce liściowej może jednocześnie rozwijać się kilka gatunków patogenów powodujących różne choroby. Dlatego przy doborze fungicydu należy uwzględnić dominującego patogenu, przeciwko któremu skierowana będzie główna substancja czynna, natomiast pozostałe składniki mieszaniny będą rozszerzały zakres działania preparatu.

Monitorowanie pogody

Skuteczność zabiegu T2 zależy od:

• właściwego terminu jego wykonania,
• trafnej oceny presji chorób,
• analizy warunków pogodowych,
• świadomej rotacji i doboru substancji czynnych o szerokim spektrum działania.

Pewnym ograniczeniem w wykonaniu zabiegu T2 mogą być warunki pogodowe, np. deszcz, niskie temperatury czy silne wiatry. Czynniki te mogą utrudniać przeprowadzenie zabiegu w optymalnym terminie. Dlatego bardzo ważne jest monitorowanie prognozy pogody. Warto też korzystać z systemów wspomagania decyzji w ochronie roślin, które pozwalają ocenić ryzyko infekcji i rozwój patogenów. W wielu przypadkach korzystne jest nieznaczne przyspieszenie zabiegu, aby uniknąć negatywnego wpływu niekorzystnych warunków pogodowych.

Zabieg T2 ma duże znaczenie dla plonów

Podsumowując, wykonanie zabiegu T2 przedłuża pełną zdolność produkcyjną roślin. Chronione liście zachowują wysoką aktywność fotosyntetyczną aż do momentu wypełniania ziarna w kłosie. Dzięki temu roślina może efektywnie produkować asymilaty niezbędne do budowy i prawidłowego rozwoju ziarniaków. W rezultacie prawidłowo wykonany zabieg T2 ma bardzo duże znaczenie dla wysokości plonu. A także dla jakości ziarna pszenicy, stanowiąc jeden z kluczowych elementów nowoczesnej technologii jej ochrony.

Przeczytaj również: Wiosenna biostymulacja przynosi wiele korzyści

Źródło: miesięcznik „Przedsiębiorca Rolny”, wydanie kwiecień 2026 r.