Paszporty dla roślin po nowemu. W grudniu zmiana przepisów
ziemniaki_a.siuda
Program dla polskiego ziemniaka" będzie realizowany przez 4 lata. Foto_Alicja Siuda
Od połowy grudnia tego roku, w Unii Europejskiej zacznie obowiązywać nowe prawo dotyczące zdrowia roślin. Zmiana wpłynie na produkcję roślinną i obrót roślinami, produktami roślinnymi i przedmiotami, w tym także na nasiennictwo i obrót materiałem siewnym – informuje Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa.
Zmiany w prawie wynikają z dwóch rozporządzeń – z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2031 z 26 października 2016 r. w sprawie środków ochronnych przeciwko agrofagom roślin, a także z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin.
Celem nowych przepisów ma być zwiększenie ochrony UE przed wprowadzaniem z państw trzecich organizmów szkodliwych, harmonizacja systemu paszportowania roślin, rewizja koncepcji stref chronionych, poprawa spójności przepisów z zakresu zdrowia roślin oraz przepisów dotyczących roślinnego materiału rozmnożeniowego, a także ujednolicenie zasad prowadzenia kontroli urzędowych w całym łańcuchu żywnościowym.
Zwiększony został zakres rejestru podmiotów profesjonalnych zajmujących się określonym materiałem roślinnym (prowadzony przez PIORiN). Jednocześnie z obowiązku wpisu zwolnione zostały podmioty dostarczające użytkownikom ostatecznym, na własny użytek i w sposób bezpośredni:
- małe ilości roślin,
- małe ilości nasion, innych niż nasiona objęte wymogiem posiadania świadectwa fitosanitarnego w imporcie do UE.
Rozszerzony został wykaz gatunków i rodzajów roślin, w tym materiału siewnego oraz produktów roślinnych i przedmiotów podlegających obowiązkowi zaopatrzenia w paszport roślin.
Na podstawie rozporządzenia 2016/2031 wykaz ten obejmie m.in.:
- wszystkie rośliny przeznaczone do sadzenia, co jest największą zmianą;
- niektóre nasiona, tj. te dla których ustalono agrofagi określane jako niekwarantannowe organizmy regulowane (RNQPs);
- rośliny wymienione dotychczas w załączniku VAI dyrektywy 2000/29/WE;
- rośliny dla których przyjęto środki unijne dot. przemieszczania w UE;
- rośliny wymienione w aktach wykonawczych dla których wymagana jest inna szczególna etykieta lub inny rodzaj poświadczenia.
Posiadanie paszportu dla roślin będzie niezbędne w UE co najmniej przy przemieszczaniu określonych roślin pomiędzy podmiotami profesjonalnymi, np. drzewek owocowych od szkółkarza do sadownika. Natomiast nie będzie wymagany w przypadku dostarczania wskazanych w wykazie roślin bezpośrednio użytkownikom ostatecznym.
Nowe przepisy zakładają ujednolicenie wzorów paszportów roślin. Szczegółowa specyfikacja dotycząca ich formatu znajduje się w rozporządzeniu wykonawczym Komisji Europejskiej (UE) 2017/2313.
Paszporty roślin wydane przed 14.12.2019 r., zgodnie z dotychczasowymi przepisami, pozostaną ważne do 14.12.2023 r., o ile nie uległ zmianie stan fitosanitarny roślin, dla których zostały one wydane.
Paszporty roślin będą wydawane:
- przez upoważnione zarejestrowane podmioty profesjonalne, pod nadzorem właściwych organów (WIORiN),
- w drodze odstępstwa przez właściwe organy (WIORiN),
- tylko dla roślin, dla których ocena wykazała, że spełniają one określone wymagania (dotyczące m.in. agrofagów kwarantannowych dla UE oraz RNQP).
Zwiększony zostanie reżim importowy. Graniczna kontrola fitosanitarna będzie odbywała się w oparciu o system informatyczny TRACES, do którego część informacji obowiązkowo będzie wprowadzał podmiot importujący materiał.
Na podstawie przepisów Rozporządzania 2016/2031, KE została uprawniona do ustalenia wykazu roślin i produktów roślinnych pochodzących z państw trzecich (tj. nie będących członkami UE), które stwarzają niedopuszczalny poziom zagrożenia agrofagami dla terytorium Unii. Takie rośliny i produkty roślinne są kwalifikowane jako „wysokiego ryzyka”, a ich import zostanie zakazany do czasu przeprowadzenia oceny zagrożenia (tzw. PRA). Wykaz roślin i produktów wysokiego ryzyka stanowi załącznik I do Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2018/2019 z 18 grudnia 2018 r.
Po więcej szczegółów odnośnie nowego prawa warto zajrzeć na stronę internetową: http://piorin.gov.pl/zdrowie-roslin/nowe-prawo-ue/
- Rolnictwo bez tajemnic. Zamów prenumeratę miesięcznika "Przedsiębiorca Rolny" już dziś
