Case IH Optum – 288 i 313 KM

Zobacz galerię (11)

Prace nad nową rodziną traktorów Case IH Optum zaczęły się już w 2012 r. Producent dostrzegł wówczas lukę w swojej ofercie. Wielu rolników w Europie szukało bowiem ciągnika silniejszego od przedstawicieli serii Puma, a z kolei modele z typoszeregu Magnum były dla nich za duże, nie tyle pod względem mocy, co gabarytów.

Pierwsze egzemplarze Optuma wyraźnie odbiegały wizualnie od finalnej wersji, jaka została przedstawiona na oficjalnej prezentacji dla dziennikarzy mediów branżowych. Ciągniki testowane były w różnorodnych warunkach, m.in. w: Wielkiej Brytanii, Szwecji, Argentynie i USA.

Dwa modele

Jednak nowa seria to nie tylko wypełnienie luki, jaka istniała pomiędzy seriami Puma i Magnum. W traktorach tych Case IH wprowadził po raz pierwszy wiele nowych rozwiązań oraz wyraźnie zmodernizował design. Bryła maski została zaprojektowana od podstaw przez firmowych stylistów ze Stanów Zjednoczonych.

Rodzinę Optum tworzą dwa modele. Mniejszy ciągnik rozwija nominalnie 270, zaś maksymalnie 288 KM. Większy model ma moc znamionową równą 300 KM, natomiast przy spadku prędkości silnika z 2100 do 1800 obr./min generuje 13 KM więcej. Maksymalny moment obrotowy w Optumie 270 CVX wynosi 1194 Nm, zaś w Optumie 300 CVX blisko 100 Nm więcej.

Z pułapką amoniakalną

Przedstawiciele serii Optum mają pod maską zamontowane sześciocylindrowe doładowane silniki FPT N67 o pojemności skokowej 6,7 l. Dzięki bazującemu głównie na wtrysku płynu AdBlue do strumienia gazów wydechowych systemowi Hi-SCR jednostki napędowe spełniają normę czystości spalin Euro IV. Standard ten, poza aplikacją roztworu mocznika, zapewniają ponadto: katalizator utleniający DOC, katalizator CUC oraz zainstalowany w kolektorze wydechowym zawór klapowy.

Katalizator CUC zwany jest potocznie pułapką amoniakalną i z zewnątrz przypomina asymetryczną stożkową narośl na obudowie systemu SCR. Służy on bowiem do wyłapywania nieprzereagowanych z tlenkami azotu par amoniaku. W CUC pod wpływem zmienionego charakteru przepływu spalin powodującego wzrost temperatury oraz obecności tlenu następuje rozbicie nadwyżek tej substancji na czysty azot i parę wodną. W końcowej części układu wydechowego w sąsiedztwie czujnika ilości tlenków azotu znajduje się dodatkowo sensor kontrolujący zawartość amoniaku w spalinach.

Hamulec spalinowy

Zawór klapowy zwany także kryzą służy przede wszystkim do osiągnięcia odpowiednio wysokiej temperatury gazów wylotowych przy rozruchu silnika oraz jej utrzymania w czasie pracy, np. na biegu jałowym. Element ten to nic innego jak komputerowo sterowana przepustnica w kanale wydechowym. W warunkach pracy utrudniających uzyskanie właściwej temperatury dającej zielone światło na wtrysk płynu AdBlue zawór powoduje dławienie strumienia gazów, co powoduje zwiększone tarcie spalin o kanał wydechowy i ich nagrzewanie się.

Warto dodać, że ta sama przepustnica wykorzystywana jest także w ciągnikach Optum wyposażonych na specjalne życzenie w hamulec górski. Rozwiązanie to zostało wprowadzone w stajni Case IH po raz pierwszy w tym roku w najnowszej generacji ciągników Puma. Po naciśnięciu dodatkowego pedału w podłodze następuje jednocześnie: odcięcie wtrysku paliwa do cylindrów, przestawienie zaworu klapowego w kanale wydechowym oraz wejście wentylatora zespołu chłodzącego w tryb maksymalnych obrotów.

Olejowa miska nośna

Interesującym, unikalnym rozwiązaniem w silnikach Optumów jest konstrukcja miski olejowej. Element ten tworzy wraz z korpusem jednostki napędowej monolit, który stanowi konstrukcję nośną ciągnika. Jak podaje producent, rozwiązanie to pozwoliło na podniesienie masy brutto pojazdów do 16 t, a więc o około 3 t więcej niż w przypadku modeli serii Puma.

Spore wyzwanie dla konstruktorów ze stajni Case IH stanowiło zgrabne wkomponowanie w dość kompaktowe kształty ciągnika sporych rozmiarów zbiorników: paliwa i AdBlue. Trzeba przyznać, że to się im udało. Bak na olej napędowy ma pojemność 630 l, zaś zbiornik na płyn AdBlue mieści 96 l.

ABS na życzenie

Nowe ciągniki będą dostępne wyłącznie z przekładniami bezstopniowymi CVX. Skrzynie te, zależnie od rynku, pozwalają rozpędzić Optumy do 40 bądź 50 km/h. W przyszłości ma być dostępna także przekładnia z możliwością jazdy do 60 km/h. Obsługa skrzyni CVX w Optumach jest identyczna jak przy najnowszej Pumie. Jednak konstrukcja przekładni jest zmieniona. Została ona bowiem dostosowana do przenoszenia większej mocy.

W układzie napędowym nowych ciągników dostępny będzie na życzenie ABS. Wdrożony już wcześniej jako opcja do serii Puma system sprawdza się nie tylko w transporcie, ale też na polu w celu inteligentnego zacieśniania skrętów. Układowi ABS poświęcona jest osobna zakładka w standardowym komputerze pokładowym Optuma, czyli AFS Pro 700.

Przedni most od Magnuma

Nowe ciągniki mają rozstaw osi równy 2995 mm. Pod kątem tego parametru mieszczą się zatem pomiędzy Pumą a Magnumem. Rozstaw osi w tych pierwszych wynosi 2880 mm, zaś w drugich 3105 mm. Przedni most wraz z układem zawieszenia i amortyzacji w Optumie pochodzi z serii Magnum. Jest to rozwiązanie opracowane przez inżynierów Case IH. W zawieszeniu tym dwa siłowniki hydrauliczne współpracują łącznie z czterema akumulatorami hydropneumatycznymi, a zakres ich ruchu wynosi 11 cm.

Maksymalny udźwig przedniego podnośnika w Optumie to 5821 kG. Czołowy trzypunktowy układ zawieszenia może być wyposażony wedle życzenia w siłowniki jedno- bądź dwustronnego działania. Tylny podnośnik legitymuje się szczytowym udźwigiem 11058 kG. Do zasilania odbiorników hydrauliki zewnętrznej oraz na potrzeby wewnętrzne zainstalowano w standardzie pompę wielotłoczkową o zmiennej wydajności wynoszącej maksymalnie 165 l/min. Na życzenie dostępna jest instalacja z przepływem dochodzącym do 220 l/min.

Bezprzewodowa kontrola ciśnienia

W wyposażeniu podstawowym producent przewidział dla Optuma bardzo bogatą paletę prędkości wałka WOM. Przedni przekaźnik dostępny jest w wariantach 540 i 1000, zaś tylny 540, 540 Eco, 1000 i 1000 Eco. Zmiany prędkości WOM-u dokonujemy na bocznym panelu za pomocą pokrętła.

Ciekawym, oryginalnym rozwiązaniem jest opcjonalne wyposażenie ciągników Optum we wkomponowane w terminal AFS Pro 700 menu, pozwalające monitorować ciśnienie powietrza w oponach. Funkcja ta dotyczy nie tylko kół traktora, ale również dołączonej przyczepy bądź maszyny. System pozwala na kontrolę ciśnienia jednocześnie nawet w 16 oponach. Charakterystycznym elementem pozwalającym szybko zorientować się, czy dany ciągnik jest w to rozwiązanie wyposażony, są zamocowane przy zaworach kół czujniki. Wyniki pomiaru przesyłane są na bieżąco na wyświetlacz komputera pokładowego. Co warto podkreślić, system ten nie wymaga żadnego dodatkowego okablowania. Sygnały z czujników widocznych na feldze przekazywane są bezprzewodowo drogą radiową.

Artykuł ukazał się w wydaniu 10/2015 miesięcznika Rolniczy Przegląd Techniczny. ZAPRENUMERUJ