ZPPM: mleko jako napój to przykład kuriozów prawnych UE

Spółdzielna Mleczarskiej Mlekpol, grajewo, marka łaciate — Marka Łaciate ponownie została doceniona. Foto_Żmijewski

Mleko jako napój to przykład unijnych kuriozów prawnych – uważa Związek Polskich Przetwórców Mleka, odnosząc się wytycznych KE. Zwraca się do resortu klimatu, by przygotował przepisy mające więcej wspólnego ze zdrowym rozsądkiem i polską rzeczywistością.

"Mleko, jogurty pitne, kefiry, maślanki – generalnie wszystkie przetwory mleczne, które da się spożyć bez użycia sztućców, zdaniem urzędników Komisji Europejskiej to napoje, a kubki na napoje nie są pojemnikami na napoje" – zwraca uwagę ZPPM.

Jego zdaniem to kolejny przykład "unijnych kuriozów prawnych". Związek przypomina, że pod koniec maja KE ogłosiła wytyczne dotyczące produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych.

"Wytyczne dotyczą, jeszcze nie zaimplementowanej do polskiego prawa, dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904 w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko" – wyjaśniono.

Zwrócono uwagę, że dyrektywa określa m.in. docelowe poziomy recyklingu dla jednorazowych opakowań po napojach – 77 proc. do 2025 r. i 90 proc. do roku 2029. "Cel tyleż szczytny, co nierealny – zwłaszcza w przypadku przetworów mlecznych sprzedawanych w opakowaniach wielomateriałowych" – stwierdza ZPPM. Podkreśla, że problem zostanie rozwiązany "poprzez nałożenie na producentów napojów dodatkowych opłat za takie opakowania".

Dodano, że z zapisów rozporządzenia wykonawczego Komisji(UE)nr 2020/2151 z 17 grudnia 2020r. będzie wynikać konieczność wprowadzenia na opakowania dodatkowej informacji o zastosowaniu plastiku do ich produkcji. "Oznacza to konieczność przeprojektowania opakowań, a to dodatkowe koszty dla producentów, a w konsekwencji dla konsumentów" – wyjaśnia ZPPM.

Z informacji wynika, że wytyczne stanowiące interpretację zapisów dyrektywy KE, kwalifikują mleko i niektóre przetwory mleczne jako napoje, "mimo iż nie służą do gaszenia pragnienia i powinny być traktowane jako żywność".

"Mleko jest to żywność bogata w odżywcze składniki. Znajdują się tam: tłuszcz, laktoza, białko, magnez, potas, wapń, witaminy z grupy B, witamina A, D, K i E" – przypomina cytowana w informacji dietetyczka Pola Gmitrzak. Jak zauważa kwalifikacji dokonano "nie ze względu na przeznaczenie produktu, a ze względu na opakowanie".

Zdaniem Komisji, jak tłumaczy Gmitrzak, napojem jest też napój w proszku, ale ocet, który bywa sprzedawany w plastikowych butelkach, jest traktowany przez KE dla odmiany jako żywność. "Zupełny brak konsekwencji" – ocenia.

Dietetyczka tłumaczy, że np. jogurt pitny będzie klasyfikowany jako napój, ale jogurt niezawierający w nazwie słowa "pitny", nawet jeżeli będzie sprzedawany w takim samym opakowaniu, będzie traktowany jako żywność.

Zgodnie z cytatem przytoczonym w informacji: "W dyrektywie nie wprowadzono jasnego rozróżnienia między pojemnikami na napoje, butelkami na napoje (podkategoria pojemników na napoje) i kubkami na napoje (które nie są pojemnikami na napoje)".

ZPPM podkreśla, że w Polce problemem jest relatywnie niskie spożycie mleka i jego przetworów na tle innych państw UE. "Dodatkowe opłaty za ich opakowania nie pomogą poprawić tej niekorzystnej sytuacji, ale z pewnością spowodują jej pogorszenie" – przekonuje.

Związek proponuje, by Ministerstwo Klimatu, które jest odpowiedzialne za wdrożenie dyrektywy 2019/904 do polskiego prawodawstwa, nie brało pod uwagę wytycznych KE, które nie są prawnie wiążące i przygotowało przepisy mające "więcej wspólnego ze zdrowym rozsądkiem i polską rzeczywistością".

"Dzięki temu napój nadal będzie mógł być napojem, żywność żywnością, a Polacy nie będą obciążeni dodatkowymi kosztami wynikającymi z urzędniczej fantazji, co w przypadku mleka i jego przetworów wyjdzie im dodatkowo na zdrowie" – stwierdzono.