Miasta przyjazne środowisku. Znamy zwycięzców konkursu
eko_miasto
Coraz chętniej na zakup produktów ekologicznych decydują się osoby starsze. Fot. Krzysztof Zacharuk
Bieruń, Nakło nad Notecią i Poznań – właśnie te miasta zwyciężyły w tegorocznej edycji ogólnopolskiego konkursu Ministerstwa Środowiska "Zielone miasta".
Do udziału w przedsięwzięciu zgłosiła się blisko jedna czwarta wszystkich miast w Polsce. Laureaci wezmą udział w wizycie studyjnej w jednym z trzech miast europejskich: Ljubljanie, Nantes lub Nijmegen – finalistach konkursu Komisji Europejskiej "Zielona stolica Europy".
Kolejny raz jestem pod wrażeniem innowacyjności włodarzy polskich miast, którzy wdrażają rozwiązania przyjazne mieszkańcom i środowisku. Nagrodzone projekty dowodzą, że ekologia się opłaca i służy nam wszystkim – mówi minister środowiska Maciej Grabowski.
"Zielone miasta" to konkurs, którego celem jest promowanie nowoczesnej i przyjaznej środowisku polityki miejskiej. Do udziału w tegorocznej edycji zgłosiło się 248 miast. Projekty były oceniane w 3 kategoriach: środowisko a zdrowie, oszczędzanie zasobów oraz edukacja ekologiczna.
Środowisko a zdrowie
W ramach tej kategorii mogły być zgłaszane przedsięwzięcia lub inwestycje, które bezpośrednio wpływają na zdrowie mieszkańców, w szczególności z dziedziny zrównoważonego transportu, zieleni w mieście i ochrony powietrza.
- Zwycięzca: Bieruń – program ograniczania niskiej emisji
W ramach programu ograniczania niskiej emisji w gminie Bieruń w latach 2006-2015 przeprowadzono modernizację 781 kotłowni węglowych, wymianę 179 kotłów węglowych oraz instalację 360 kolektorów i 11 instalacji fotowoltaicznych. Działania te pozwoliły ograniczyć emisję pyłów o ponad 3357 t, SO2 – o ponad 87 t, NOx – o ponad 6000 t, CO2 – o ponad 11 000 t, a benzo(a)pirenu – o ponad 82 t.
- Wyróżnienie: Lubin – bezpłatna komunikacja miejska
Wprowadzenie bezpłatnej komunikacji miejskiej w Lubinie i sąsiednich miejscowościach spowodowało znaczny wzrost pasażerów – w dni robocze średnio o 59 proc., a na niektórych liniach o ponad 100 proc.
Zrealizowane przedsięwzięcie spowodowało ograniczenie liczby samochodów, redukcję zanieczyszczeń powietrza i hałasu.
- Wyróżnienie: Zabrze – rekultywacja terenów w rejonie rzeki Bytomki i na obszarze gminy Zabrze
W ramach przedsięwzięcia przeprowadzono rekultywację silnie zdegradowanych terenów poprzemysłowych i utworzono tereny rekreacyjne o łącznej powierzchni 183 ha. W ramach projektu m.in. usunięto odpady poprzemysłowe i gruz, nasadzono drzewa i krzewy, stworzono od podstaw infrastrukturę rekreacyjną i edukacyjną – informuje resort środowiska.
Oszczędzanie zasobów
W ramach tej kategorii mogły być zgłaszane przedsięwzięcia lub inwestycje, które wpływają na oszczędzanie zasobów naturalnych, w szczególności z dziedziny gospodarki wodno-ściekowej i ochrony wód, gospodarki odpadami, efektywności energetycznej.
- Nagroda: Nakło nad Notecią – ekoinnowacyjny system gospodarowania odpadami
System gospodarki odpadami oparty został na minipunktach selektywnej zbiórki odpadów. Dzięki innowacyjnemu rozwiązaniu organizacyjnemu system zbiórki odpadów generuje przychody dla gminy i cieszy się dużym poparciem mieszkańców.
Dzięki wdrożeniu systemu Nakło już w pierwszym roku obowiązywania znowelizowanej ustawy o czystości i porządku w gminach osiągnęło poziomy odzysku przewidziane na lata następne. System opracowany w Nakle jest naśladowany przez inne gminy.
- Wyróżnienie: Kępice – budowa domu energooszczędnego w Korzybiu
Wyróżnione przedsięwzięcie – budynek skonstruowany w standardzie pasywnym (zapotrzebowanie na energię do ogrzewania poniżej 15 kWh/m2 rok) – wyróżnia to, że jest przeznaczony do celów socjalnych (dla 4 rodzin), tym samym łączy idee polityki ekologicznej i społecznej. Mimo że budynek jest prawie samowystarczalny energetycznie, to koszt inwestycji wyniósł niecałe 300 000 zł.
Inwestycja została zrealizowana na terenie obszaru Natura 2000, a budynek dzięki zastosowaniu pasywnych źródeł ciepła będzie miał znacznie mniejszy wpływ na środowisko niż budynek tradycyjny.
- Wyróżnienie: Kraków – termomodernizacja gminnych budynków oświatowych
Inwestycja o wartości ponad 23 mln zł będzie miała duży wpływ na ograniczenie zużycia energii i zmniejszenie zanieczyszczenia powietrza na terenie miasta, w którym niska emisja jest jednym z najważniejszych problemów.
Edukacja ekologiczna
W ramach tej kategorii mogły być zgłaszane przedsięwzięcia lub inwestycje edukacyjne zrealizowane przez miasta, promujące zachowania proekologiczne wśród mieszkańców.
- Nagroda: Poznań – projekt "Trzymaj ciepło"
W ramach projektu przeprowadzane są darmowe badania termowizyjne budynków mieszkalnych. Następnie mieszkańcy otrzymują wyniki badań z informacją o stratach ciepła i rekomendacje działań. W dotychczasowych edycjach programu zrealizowano badania 2727 budynków jednorodzinnych i 70 kamienic.
Uczestnicy projektu otrzymują komunikat dotyczący własnego budynku, dzięki czemu motywacja do podjęcia działań jest znacznie silniejsza niż w przypadku działań edukacyjnych o abstrakcyjnym charakterze.
Formuła przedsięwzięcia przekłada się na jej skuteczność – świadczą o tym ankiety przeprowadzane na początku każdej edycji, dotyczące edycji poprzedzającej. 40 proc. uczestników zeszłorocznej edycji podjęło działania termomodernizacyjne. Autorski program Poznania jest naśladowany przez inne miasta, m.in. Kraków, Częstochowę i Suwałki.
- Wyróżnienie: Janów Lubelski – park rekreacji "Zoom natury"
Przedsięwzięcie łączy cechy centrum edukacji przyrodniczej i centrum rozrywki, w którym edukacja odbywa się przez zabawę. Oferta edukacji przyrodniczej jest bardzo rozbudowana, oparta na nowoczesnych, interaktywnych narzędziach i eksperymentach.
- Wyróżnienie: Kielce – program "Zielony patrol"
Cykl zajęć terenowych dla dzieci o bardzo rozbudowanym programie(zajęcia przyrodnicze, poszukiwanie i sygnalizowanie dzikich wysypisk śmieci, sprzątanie lasu, budowanie budek lęgowych, dokarmianie ptaków, badania wody i gleby, zbiórki surowców, konkursy i wiele innych). Udział w programie wzięło 330 uczniów i 40 nauczycieli.
